Հռիփսիմե Բալոյանի բոլոր հրապարակումները

hripsime baloyan

Հին 17-ցին

Ողջույն, եթե 17․am-ի նորեկներից ես, դժվար թե ինձ ճանաչես կամ հիշես, բայց վստահ եմ, որ հին անդամներից անկասկած ինձ հիշողներ կլինեն, ինչպես ես չեմ մոռացել նրանց իմ երկար բացակայության ընթացքում:

5 տարի առաջ էր, երբ 17․am-ն իր անձնակազմով այցելեց մեր դպրոց՝ սեմինարներ անցկացնելու։ Ես և ընկերուհիս` Անին, հպարտ-հպարտ, մեզանից գոհ-գոհ գնացինք դահլիճ սեմինարին մասնակցելու համար, մեզ հետ էին համադասարանցիներս նույնպես։

Ես և Անին լուրջ, առանց մի խոսք ասելու լսում էինք 17․am-ի թիմին, մեզ փորձում էինք պահել հասուն 20-25 տարեկանի պես, փորձում էինք թաքցնել մեր բարբառը և խոսել այնպես, ինչպես 17-ի թիմը:

-Աղջի ջան, հանկարծ ըսքանի մոտ մեր Լեննականի բարբառով չխոսաս, խայտառակ էղնինք:

-Հա, սուս, հենց հարց տան, իրանց պես կպասխանենք, Երևանի բարբառով՝ խոսում ա, ասում ա, գալիս ա, գնում ա:

-Պայմանավորվանք: Դե արի հմի իրար հետ պարապինք, որ չխառնվինք: Ես հարց կուդամ, դու էլ պատասխանե իրանց ձևով:

Հիշում եմ ամեն ինչ՝ հատ առ հատ ինչ խոսել և արել ենք այդ երանելի 4 օրերին: Իսկ գիտե՞ք՝ ինչ անհամբերությամբ էինք սպասում հաջորդ օրվան: Պլանավորում էինք՝ ինչ հագնել, ինչպես դահլիճ մտնել, ինչպես ողջունել, որպեսզի ուշադրություն գրավենք և մեզ էլ խմբի հետ ուղարկեն հեռու տեղեր կամ Գյումրու տեսարժան վայրեր ֆոտոներ անելու, որպեսզի մեզ էլ անհատական ֆոտոխցիկներ տան: Այդպես էր, մենք միշտ ապահովված էինք ֆոտոապարատներով: Սկզբում առանց հասկանալու՝ ինչ տեսնում էինք, նկարում էինք՝ քար, խոտ, մարդ, աղբ, պոկված լարեր, լքված շուն, սոխի կամ կարտոֆիլի կեղև, իսկ հետո, երբ հասկացանք, որ օրիգինալ, հետաքրքիր կադրեր է պետք նկարել, սկսեցինք էլ ավելի շատ պոկված լարեր նկարել, պոկված տերևներ, գետնին ընկած թղթեր, ծխախոտի տուփեր և նման մեր պատկերացմամբ շատ օրիգինալ և տարբերվող բաներ: Այո, 4-5 տարի առաջ ես և ընկերուհիս շատ օրիգինալ ֆանտազիա ունեինք, որով լցնում էինք 17․am-ի ֆոտոխցիկների հիշողությունը:

-Ա՜ն, արի հլը տես՝ ինչ եմ գտել նկարելու: Քնած շուն, արի նկարենք:

-Հա լավ կադր է, արի երկուսս էլ նկարենք:

-Արի էն մեծ քարն էլ նկարենք, Երևանում դժվար սպես մեծ քար էղնի:

Հիշում եմ նաև մեր ընդմիջումները, երբ միասին բրդուճներ, քաղցր գաթաներ էինք ուտում։ Ես և ընկերուհիս առաջին օրը ամաչում էինք ուտել, բայց հաջորդ օրվանից մեզ լիովին թիմի անդամ զգացինք:

Չեմ խաբում, հիմա, հենց այս պահին, երբ նյութս եմ շարադրում, կարոտով եմ հիշում այդ օրերը: Հիմա կկրկնվեմ շատերի նման: Չեմ լինի օրիգինալ ու կասեմ անհնարին մի արտահայտություն՝ երանի հետ գային այդ օրերը:

hripsime baloyan

Ձմռան պաշար

Մոտենում է ձմեռը: Ահա, ժամանակն է ձմեռվա պաշարը հավաքելու, տան դռները փակելու և ներսում հանգիստ նստելու: Այս օրերին Գյումրիի շուկան լիքն է մարդկանցով: Եկել են հեռու-մոտիկ գյուղերից՝ իրենց բերքը վաճառելու:

Իսկ ի՞նչ է պետք գյումրեցուն ձմռանը հանգիստ լինելու համար. պահածոներ, կարտոֆիլ, սոխ: Եթե գյումրեցու նկուղը լիքն է դրանցով, ուրեմն նա երջանիկ է:

Շուկան լիքն է սառած, կարմրած առևտրականներով, որոնք կանգնած են անթիվ պարկերի, արկղերի կողքին ու վաճառում են դրանց մեջ եղած կարտոֆիլը, սոխը, բազուկը, գազարը:

Վաճառում են, էն էլ ոնց են վաճառում: Այնպես են գովում իրենց ապրանքը, որ փոշմանում ես, որ դու կարտոֆիլ կամ սոխ չես ծնվել:

-Արի, արի հլը տես՝ ինչ կարտոլ է, ըսպես կարտոլ սաղ աշխարհ չկա:

Աջից, ձախից սկսում են միջամտել մյուս առևտրականները:

-Արի, արի, իմ բոստանի կարտոլն առ, բանմ երկուս ավել կուտամ:

-Տո մեռնիմ սրտիդ, էս կառտոշկեն թողած՝ ի՞նչխ ուրիշ կառտոշկեքի կնայես, ամոթ չե՞ս էնե, արի, արդեն կշռել եմ, որ տանիս:

-Հլը միամ նայե, հլը տես՝ կպեճը՝ բարակ-բարակ, միջինը՝ սիպտակ- սիպտակ, տանիս սաղ ձմեռ բանցնես, ընձի կօրհնես, որ ըսպես կարտոլ եմ տվել:

-Քա վայ, հլը ստեղ գծած կարտոշկի նայե, դաժե կափսոսաս՝ ուտես:

Ու վայ այն առևտրականին, ում մոտից վերջում գնում են կարտոֆիլը: Կողքի վաճառողները էնպես վերից վար չափող հայացքով են նայում, որ խեղճը «թամամն առնում է»:

Կանչում են ու կանչում: Ընտրության հսկայական հնարավորություն կա. շուկան լիքն է կարտոֆիլով՝ տարբեր չափի, ձևի:

Ու էս ամենը քիչ է, մեկ էլ շուկայի ծայրից հանկարծ կլսվի.

-Ըբը սոխ պետք չէ՞:

Ու սկսվում է սոխի գովքն ու երկրպագությունը:

hripsime baloyan

Երկրաշարժը պապիկիս հիշողություններում

-Պապ, գիտե՞ս էգուց ինչ օր է:

-Բալես, ես ժամ-պատարագ կորցրել եմ: Ի՞նչ օր է:

-Դեկտեմբերի 7-ն է, պապ: Կհիշե՞ս,- ուզում էի շարունակել խոսքս, բայց պապիկս հայացքը դեպի ներքև ուղղած մի քանի անգամ կրկնեց.

-Դեկտեմբերի 7, 12-ին 20 պակաս… Դեկտեմբերի 7, 12-ին 20 պակաս…

Ու ես հասկացա, որ թեև իր տարիքին, հիշողությունները այդ օրվա մասին թարմ են մնացել: Ապա խնդրեցի պատմել երկրաշարժի մասին`սկզբից մինչև վերջ:

Ինչպես որ շատ հարցերում, այս մեկում էլ ինձ չմերժեց և մեկ բաժակ ջուր խմելուց հետո սկսեց պատմել:

-Ամեն ինչ սովորականի պես էր: Ես շուտ զարթնել, գնացել էի գործի: Տունը մերս էր, տատիկդ, քեռիդ, մորքուրդ ու մամադ: Քեռիդ ու մորքուրդ փոքր էին, իսկ մամադ արդեն դպրոցական էր, քեզի պես 9-րդ, թե 10-րդ դասարան: Տատդ քեռուդ ու մորքուրիդ քնացրել էր, օր մամայիդ դպրոց ղրկեր: Դռան շեմի մոտ սարքածս աթոռի վրեն նստած մամայիդ մազերն կհուսեր, որ դպրոց ղրկեր: Էդ ժամանակ դպրոցները առաջին -երկրորդ հերթերով էին: Մեր բախտից էր, օր մերդ երկրորդ հերթ էր,- թախծոտ ձայնով ու աչքերով շշնջաց պապս:

-Ինչի՞ համար, պապ:

-Եթե 5 րոպե ուշ սկսվեր երկրաշարժը, մամադ արդեն տնից դուրս եկած կեղներ, ու ինչ գիտես` ինչ….

-Լավ, պապ, էդ հատվածից անցի առաջ,- ասացի ես, չուզենալով մտածել այն մասին, թե ինչ կարող էր լինել մայրիկիս հետ, եթե նա երկրաշարժի ժամանակ դպրոցի ճանապարհին լիներ:

-Իսկ դու պապ, դու ի՞նչ կենեիր, ո՞ւր էիր:

-Ես էդ վախտերը լավ գործի էի: Հեչ մեկի տունը հաց չկար: Մարդիկ չեքերով ու ժամերով հերթ կանգնելուց հետո հազիվ կկռնանային հացմ առնեին, իսկ մեր տունը լիքն էր հացը: Հլը սա` ընչի՞:

-Ընչի՞:

-Որովհետև փռի հետ գործ կենեի ու մեծ ավտոներով մեկ հաց կբերեի, որ մարդիկ առնեին: Սաղ օրը հերթ էր մեր տան մոտ:

-Հա, պարզ է: Լավ, պապ, չշեղվենք:

-Ինչ չենե՞նք…

-Երկրաշարժից պատմե, պապ:

-Հա, ո՞ւր էի հասել: Ուրեմն, ես ավտոյի մեջ էի ու նախքան երկրաշարժի սկսվելը վատ զգացի: Գլուխս կֆռռար ահավոր: Ավտոյից իջա, մաքուր օդին կանգնա ու վայրկյաններ չանցած հավասարակշռությունս մեկից կորցրեցի: Անկախ ընձնից կօրորվեի ճաքած գետնի վրա: Երկինքը մեկից մռայլվավ, ու դղրդունը սկսվավ: Արդեն հասկնալով, ինչ կկատարվի, կփորձեի, օր գայի հասնեի տուն` մորս, երեխեքիս մոտ: Ժողովրդի ձեները, շենքերի գետնին հավասարվելը առ հմի աչքիս դեմն է,- արդեն արցունքներն աչքերին էր պատմում պապս:

-Ջուր բեր, բալես,- կտրուկ ձայնով ասաց պապս:

Արագ գնացի բերեցի ու ասացի.

-Իսկ հետո՞:

-Հետո, ի՞նչ հետո: Չեմ հասկցել ինչ ձևով, մե կերպմ եկել եմ մայլա, ու մերոնք արդեն հարևանների հետ դուրս էին եկել պատի տակ: Մեկը-մեկին բռնած կանգնել էին: Վազեցի մերոնց մոտ ու երեխեքիս առա քուչս: Բան չէր լսվի, մենակ մարդկանց, երեխեքի լացի ու երկրի դղրդունի ձենն էր քաղաքով մեկ: Ամեն մարդ իրա հարազատի տերն էր: Հեչ մեկի աչքին ուրիշը չէր երևա, մինչև որ քիչմ չհանդարտավ: Ահագին ժամանակ էդ պատի տակ կեսը կանգնած, կեսը նստած մնացին, մինչև խելքներս եկավ գլուխներս: Մայլեն լիքը փոքր երեխա, դուրսն էլ ցուրտ, առանց հաց, ջուր: Տղամարդկանցով գնացինք մայլի խանութները: Արդեն ամեն ինչ քանդված ու ավիրված էր: Ինչ որ հնարավոր էր, վերցրեցինք խանութից, բերեցինք մայլի ժողովրդին: Երեխեքին տոպրակներվ կանֆետ, պեչենի:

-Առանց փող ուտելիք բերեցի՞ք, պապ:

-Բալես, էդ պահին ո՞ւմ աչքին կերևար փողը: Սաղ խանութների դռները բաց, քանդված, մարդ չկար: Իմ դարդս ընտանիքիս բան չեղնելն էր: Աչքիս բան էլ չէր երևա: Ժամեր հետո արդեն համեմատած հանդարտ էր, բայց էլի մռայլ, ցուրտ, մուխ: Մերս մտավ տուն, ինչ տաք շոր ընկավ ձեռի տակ, բերեց: Դուրսը կրակ վառեցինք, հաց կերանք ու ըդպես մինչեւ մյուս օրվա առավոտ, մինչև Երևանից եկան ու ավտոներով մեզի տարան:

hripsime baloyan

Անարդար է

Արդեն շատերը տեղյակ կլինեն Սարիկ Անդրեասյանի «Երկրաշարժ» ֆիլմի մասին: Շատերն էլ հասցրել են դիտել, բացի` գյումրեցիներից, որովհետեւ Գյումրին ստիպված է սպասել այնքան, մինչեւ այդ ֆիլմը Գյումրիի կինոթատրոնում էլ ցուցադրվի:

Այսպես անարդար է: Չէ որ նկարահանումները եղել են Գյումրիում եւ վերջապես թեման սերտ կապ ունի հենց Գյումրու հետ: Ֆիլմում եղած ցավը միայն գյումրեցին կարող է հասկանալ, զգալ, վերապրել, որովհետեւ իմ քաղաքն ու իմ քաղաքի մարդիկ են ականատես եղել այդ ամենին և առաջնայինը հենց իմ քաղաքում պետք է ցուցադրվեր, հետագայում ՀՀ- ի մյուս մարզերում:

Ինչո՞ւ պետք է երևանցիները կամ այլ մարզի բնակիչները գյումրեցիներից շուտ դիտեն ֆիլմը և ոչ միայն այս ֆիլմը, ընդհանրապես ամեն բան միայն վերջում է հասնում Գյումրի: ՉԷ որ ոչ բոլորն են հնարավորություն ունենում գնալ հասնել այնտեղ, որտեղ ֆիլմերը ավելի վաղ են ցուցադրվում: Նույնիսկ ՌԴ գտնվող հայերը, և ոչ միայն հայերը, արդեն հասցրել են դիտել «Երկրաշարժ» ֆիլմը, իսկ մենք գյումրեցիներով ինչպես միշտ, լուռ և համբերատար սպասում ենք:

Անբացատրելի զգացողություն է, երբ գովազդների ժամանակ ներկայացվում է ֆիլմը, ներքևում գրվում, թե որտեղ, երբ կարող ենք դիտել, իսկ այդ որտեղների մեջ Գյումրու անունը չկա…

Ու երբ ֆիլմը վերջապես դիտեն գյումրեցիները, խոստանում եմ նրանց տպավորությունների մասին գրել ձեզ: Արդյո՞ սա իրենց ապրած երկրաշարժն էր:

hripsime baloyan

Թռիչք դեպի Մոսկվա

Թռիչք դեպի Մոսկվա. ընդամենը 10 000 դրամ: Վերջին օրերին ամենաշատ լսովող նախադասությունը, թե` հեռուստացույցով, թե` ռադիոյով, և թե` բանավոր:

Գյումրեցիների երկխոսության բովանդաութունը այս շաբաթվա ընթացքում հետևյալն է եղել.

Հարևաններ

-Քա, իմացե՞լ ես. տասը հազարով Մոսկվա կթռցնեն:

-Ի՞նչխ թե:

-Չե՞ս լսե, սաղ օրը տելեվիզրն էդ կըսե:

-Վայ, վադ եմ: Էս ինչ լավ բան սեցիր, կթռնիմ մարդուս, տղուս, աղջկաս, քրոջս, աղպորս կտեսնիմ: Քանի տարի է` չեմ տեսել:

-Կարող ա թռնիս` դու էլ ետ չգաս:

Աշակերտներ

-Իմացե՞լ ես ինչ է եղել. 10 000-ով Մոսկվա կռնանք սամալյոտով թռնինք, բայց առանց վեշ:

-Հա, ես գիտեմ:

-Լավ կեղներ, չէ՞, էքսկուրսիա կազմակերպեինք: Նույն օրը թռնեինք, նույն օրն էլ հետ գայինք: Մեկ է, նույն գինը գուկա: Լավ է Մոսկվան տեսնինք, քան պոեզով Երևան երթանք:

-Հա, ճիշտ ես: `Արի դասղեկին համոզենք:

-Է… Խելռա՞ր:

Ընտանիքի անդամների զրույցը, որոնցից մեկը Մոսկվայում է, իսկ մյուսը` Հայաստանում

-Ալո, այ տղա, աչքդ լուս: Էս Նոր տարուն գուկաս, կամ ես գուկամ` իրար հետ կնշենք Նոր տարին: Կռնա` երեխեքին էլ բերեմ:

-Սկսվավ էլի…

-Մինչև վերջ լսե. տասը հազար դրամ է ստեղից Մոսկվա:

-Ըբը, որ թռնիմ գամ, ու հետո թանկցնեն տոմսերը, ի՞նչխ բդի ետ գամ: Չես մտածե, չէ՞, էդ մասին:

Այս ցանկը կարող եմ անվե~րջ շարունակել, բայց այսքանն էլ է հերիք Գյումրիում տիրող «տոնական» տրամադրությունը ներկայացնելու համար:

hripsime baloyan

Անհամապատասխանություն

Հետաքրքիր է իմանալ` արդյո՞ք Հայաստանի Հանրապետության մարզերի բնակչության թիվը համապատասխանում է աշխարհագրության դասագրքում նշված թվին: Գուցե թվերն ուռճացվա՞ծ են կամ պակա՞ս, թեև վերջինի դեպքում կասկածում եմ:

Իմ տպավորությամբ, Շիրակի մարզում բնակչության թիվն օր-օրի նվազում է և չի համապատասխանում գրքային տվյալներին: Հիմա կմտածեք, թե որտեղից գիտեմ կամ ինչի՞ց եմ ենթադրում: Բնականաբար չեմ հաշվել և չեմ էլ կարող ստույգ թվեր ներկայացնել տարբերությունը ցույց տալու համար, բայց որոշ բաներ ակնառու են: Օրինակ` նկատել եմ, որ մարդկանց ակտիվ շարժ մարզում չկա: Ասես միապաղաղության մեջ ենք հայտնվել: Փողոցում   քայլելիս ավելի հաճախ եմ հանդիպում նույն դեմքերին ու հիշում, որ արդեն ինչ-որ տեղ տեսել եմ այդ դեմքը՝ հենց նույն հայացքով: Դիմացինն էլ ինձ է հիշում և մտածում. «Այն խանութում կամ սրճարանում եղած աղջիկն է», ու կարծես արդեն ծանոթներ լինենք, կարելի է ասել՝ «դեմքով ծանոթներ»: Ծիծաղելի է հնչում, բայց իրականում այդքան էլ ծիծաղելի չէ: Ծիծաղելի չէ, երբ հասկանում ես, որ տվյալ անձի բարեկամին, ընկերոջը կամ թեկուզ ծանոթին դու էլ ես ճանաչում: Երբ պարզում ես, որ նոր ձեռք բերած ընկերների, ծանոթների շրջանում արդեն շատերին ես ճանաչում: Անգամ սոցցանցերում է դա երևում. «Հարցում` նոր ընկերներին ավելացնելու, 7 ընդհանուր ընկեր»: Ու երբ ինչ-որ մեկին ես մատնանշում կամ ուղղակի նկարն ես ցույց տալիս, լսում ես արդեն ձանձրալի դարձած այս նախադասությունը. «Վա՜յ, ես էլ գիտեմ իրեն»: Արդեն ինչ-որ բան ասելն ու մեկնաբանելն է ձանձրալի դառնում, որովհետև բոլորը բոլորին ճանաչում են, և ուրեմն՝ ամեն ինչ գիտեն:

Մի խոսքով, ինչ եմ ուզում ասել. հին դեմքեր, ոչ մի թարմություն ու նորություն: Ու կամաց-կամաց   անհետաքրքրությամբ ես լցվում և ինքդ էլ ես նպաստում կյանքի միապաղաղությանը: Սկսում ես այլ տեղերում հետաքրքրություն փնտրել: «Այլ տեղեր»-ո՞ւմ: Ի՞նչ եք կարծում, որոնք են այդ «այլ տեղերը»: Ես շատ կուզեի, որ Հայաստանի Հանրապետությունից դուրս չլինեին դրանք, սակայն հիմնականում ՀՀ -ից դուրս են լինում, և հաճախ, ցավոք, շատ հեռու:

hripsime baloyan

Հպարտ եմ, որ հայ եմ, հպարտ եմ, որ գյումրեցի եմ

Ես սպասում էի այս պահին: Չգիտեմ, եղա՞ն մարդիկ, ովքեր գուշակեցին, թէ ինչի մասին է խոսքը,  բայց այ, գյումրեցիները, ուղղակի իրավունք չունեն չգուշակելու:  Դե իհարկե, խոսքը օլիմպիական խաղերում ոսկե մեդալ վաստակած Գյումրիի և ամբողջ Հայաստանի Հանրապետության հպարտության` Արթուր Ալեքսանյանի, մեր  «Սպիտակ Արջ»-ի  մասին է: Ինչպես կարող էի չանդրադառնալ այս թեմային և նրա գլխավոր հերոսին: Բնականաբար, չենք մոռանում նաև մեր մյուս երեք պարծանքներին`  Միհրան Հարությունյանին,Գոռ Մինասյանին և Ռուբեն Ալեքսանյանին:  Նրանց շնորհիվ է, որ հայը, հայ ազգը ունեցավ պահեր, զգացումներ, որոնք անբացատրելի են և անկրկնելի:

Թև այն դժվարությունների, որի միջով անցել ու շարունակում է անցնել Հայաստանը իր ժողովրդի հետ միասին, միևնույն է, չենք դադարում զարմացնել մեր մարզիկներով, որովհետև մերոնք միայն ֆիզիկապես չէ, որ գերազանցում են այլազգիներին, գերազանցում են նայև մարդկային, հոգևոր և մի շարք այլ բարձր արժանիքներով:

20 տարի անց Հայաստանի Հանրապետությունը օլիմպիական խաղերից կվերադառնա  ոսկե  մեդալով և դա շնորհիվ Գյումրիի, հենց Գյումրիի տված առյուծորդու՝ Արթուր Ալեքսանյանի: Բառերը, բառակապակցությունները, նախադասությունները չեն կարող ներկայացնել այն, ինչն այս պահին իմ ներսում է կատարվում:

Տագնապ, սրտի թրթիռ, որ ինձ նման զգում էր երևի թե յուրաքանչյուր հայ,  անհատույց չէր կարող մնալ: Արթուր Ալեքսանյանի շնորհիվ շատերի համար բացահայտվեց Հայաստանի Հանրապետության ոչ այդքան շքեղ, ոչ այդքան հարուստ, բայց միևնույն ժամանակ, հզոր քաղաքը` Գյումրին:

Քիչ չեն դեպքերը, երբ հենց գյումրեցի մարզիկների շնորհիվ   է Հայաստանի Հանրապետությունը համաշխարհային մրցույթներից վերադառնում  գլուխը վեր պարզած :

Աղվերանի մեդիա ճամբար. Pixilation-ի առեղծվածը

Մեդիա ճամբարի մասնակիցների կողմից առաջարկված գաղափարների շնորհիվ նկարահանվեց հերթական Pixilation-ը: Երրորդ անգամն է, որ մասնակցում եմ նման կարգի նկարահանման: Նախորդ երկու անգամներում որպես նկարահանվող էի, իսկ այս անգամ՝ դիտորդ: Հանձնարարությունս հետևյալն էր. հետևել նկարահանման ընթացքին, ֆոտոներ անել և ներկայացնել, թե ինչ է Pixilation-ը:

Pixilation  դիտելիս թվում է, թե այն նկարահանելը հեշտ է, բայց իրականում այդպես չէ: Նկարահանելու համար անհարաժեշտ է ծով համբերություն, կայուն նյարդային համակարգ, համակ ուշադրություն և լավ հիշողություն: Ահնրաժեշտ է, որ յուրաքանչյուր  կադր նախորդի շարունակությունը լինի, իսկ  դիրքերի  փոփոխություն՝ միայն հարկ եղած ժամանակ, հակառակ դեպքում ֆոտոները չեն ընդհանրացվի  և Pixilation-ը պարզապես կվերածվի ֆոտոշարքի: Չնայած  այս ամենը բավական դժվար է, բայց և այնպես նկարահանման գործընթացը նաև զվարաճալի է ու անչափ հետաքրքիր: Եվ այսպես, յուրաքանչյուր կադր մի քանի անգամ նկարելուց հետո որոշակի շտկումների են ենթարկվում և կարծես թե մոտենում վերջնական տարբերակին: Ահա ևս մեկ բան, որ սովորեցի մեդիա դասընթացների ընթացքում: Ամեն ինչ դեռ առջևում է:

hripsime baloyan

Աղվերանի մեդիա ճամբար. Մեդիա ճամբարի նախօրեին

Ուզում եմ կիսվել մեր տանը տիրող իրավիճակի մասին այն պահից սկսած, երբ իմացա, որ այս անգամ ինձ էլ է բախտ վիճակվել «Մանանայի» կողմից կազմակերպված Մեդիա ճամբարին մասնկացել: Դե ինչ, սկսեցինք:

Տու-լու-լու-լու-լու, տու-լու-լու-լու-լու…

-Հռիփսիմե, հեռախոսդ է:

-Մամ, թե դասարանի երեխեքն են, վերցրու, սա` Հռիփսիմեն քնած է, ուշ կզարթնի:

-Չէ, Երևանից է, 010 է կոդը:

-Երևանի՞ց… Թոոող… Ձեռ չտաս, եկա, աաաաաաա~, հաստատ հայտի համար է, մամ:

-Բարձրախոսը միացրու, ես էլ լսեմ` ինչ կսեն:

-Ալո:

-Հռիփսիմե՞: «Մանանայից» ա, Լիլիթը:

-Հա, ընկեր Լիլիթ, բարև ձեզ:

-Հռիփսիմե ջան, երևի կռահեցիր` ինչի համար եմ զանգել: Դու ընտրվել ես մասնակցելու մեդիա ճամբարին, որը ամսի 28-ից մինչեւ օգոստոսի երեքն ա։ Ուրեմն էսօրվանից մէյլիդ ուշադիր ես լինում, որովհետեւ շուտ-շուտ բաներ ենք ուղարկելու:

-Հա, անպայման, ընկեր Լիլիթ,- հստակ պատասխանեցի ես, բայց այդ հստակության տակ շատ ասելիք ունեի:

Հեռախոսն անջատելուն պես սկսվեց:

-Բերե~ք, բերե~ք շորերս, նաուշնիկներս, զարյադշնիկս, սրբիչս, մամ, նոր ատամի պաստա է պետք, կառնիս չէ՞ հմի:

-Ի՞նչ ես խառնվել, հլը ժամանակ կա,- խոսակցությանը միացավ հորաքույրս:

-8 օր է մնացել, ո՞ւր ա ժամանակ: Չեմ հասցնե: Մաաաամ, էն ժակետդ կուտա՞ս տանիմ. իրա գույնի կոշիկներիս հետ հագնիմ:

-Սկսվավ էլի՞,- ջղային տոնով ասաց մայրիկս,- Հանգիստ մնա: Ամեն ինչ իրա հունով կանցնի:

-Լավ, լավ,- զսպված ասացի և ավելացրեցի,- բերեք պայուսակս հմիկվանից դասավորենք, էլի :

-Հմիկվանից որ շոր ու զարյադշնիկ դնես, բդի 8 օր էդ շորերդ չհագնի՞ս ու մնաս առանց հեռախոսի զարյադկի՞:

-Չէ, ուրիշ շոր կհագնիմ ու քու զարյադկիցդ կօգտվիմ,- վստահ պատասխանեցի ես:

-Ուրիշ վախտ էղնի` կսես գտեք հենց իմ զարյադկես, ուրիշով չեմ դնե, կփչանա հեռախոսս, էս կեղնի, էն կեղնի…

-Ըըը, լավ, էսօր չեմ դնե վեշերս: Եգուց կդնեմ:

Ավարտեցի խոսքս, նստեցի համակարգչի դիմաց և մտա փոստս ստուգելու:

hripsime baloyan

Նպատակաերազանքային

Շատերս նպատակ եւ երազանք բառերը սխալ ենք ընկալում եւ կյանքում էլ սխալ օգտագործում: Երբեմն  էլ նույն իմաստի տակ ենք գործածում: Օրինակ, երբ ասում ենք նպատակներիդ, երազանքներիդ իրականացում եմ ցանկանում: Առաջին հայացքից ամեն բան կարգին  եւ ճիշտ է թվում, բայց ես հիմա կփորձեմ բացատրել այդ բառերի իմաստը եւ նրանց մեջ եղած հսկայական տարբերությունը:

Ըստ իս, երազանքները անհնարին պետք է լինեն, եւ դրանց իրականացում ցանկանալը սխալ է: Օրինակ, երբ տվյալ անձը ուզում է ձեռք տալ աստղերին, լուսնին կամ արեգակին,  դա երազանք է, ոչ թե նպատակ, որովհետեւ դա անհնարին է: Իսկ երբ ասում է` երազում եմ դառնալ բժիշկ, արդեն սխալ է, հարկ է ասել` նպատակ ունեմ դառնալ բժիշկ, որովհետեւ այն իրատեսական է եւ հնարավոր: Եթե հնարավոր բան է մտքինը, ապա այն պետք է դարձնել նպատակ եւ նրա հետեւից գնալ:

Եկեք առանձնացնենք մեր նպատակները երազանքներից եւ հնարավորը չդարձնենք անհնար: Փորձենք անել ամեն ինչ մեր նպատակներին հասնելու համար, որպեսզի դրանք չդառնան երազանք, բայց դրա հետ մեկ տեղ չդադարենք երազել, քանի որ երազելը մնում եւ մնալու է հաճելի  ու գեղեցիկ երեւույթ:

Ահա եւ փորձեցի իմ տեսանկյունից պարզաբանել այդ բառերը իրենց իմաստով, սակայն յուրաքանչյուրն ունի իր մոտեցումը,հետաքրքիր կլիներ իմանալ նաեւ ձերը: