Միջազգային համագործակցություն խորագրի արխիվներ

«Sharqi» նշանակում է` «արևելյան»

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Նոյեմբերի 28-30-ը Ավստրիայի Գրաց քաղաքում տեղի ունեցավ European Youth Award մրցանակաբաշխությունը, որը երիտասարդներին, սոցիալական ձեռներեցներին և ստարտափերին մոտիվացնում է ստեղծել թվային նախագծեր: Կարդացեք մեր թղթակիցների հարցազրույցները մասնակիցների հետ:

-Խնդրում ենք պատմել Ձեր մասին:

-Ես Էմադն եմ՝ «Sharqi Shop» հավելվածի համահիմնադիրը, 2013-ին Սիրիայից տեղափոխվել եմ Հորդանան։ Երկու տարի աշխատել եմ որպես ֆրիլանսեր, այնուհետև միացել եմ ինտերնետ վաճառքի գործակալությանը, որտեղ վեբ ծրագրավորող եմ եղել։ Այստեղ մեկ տարի աշխատելուց հետո հանդիպեցի Սելիմին, և մենք միասին որոշեցինք բացել «Շարքին»։

-Ինչպե՞ս առաջացավ ծրագրի գաղափարը:

-Երբ ես ինտերնետ վաճառքի ոլորտում էի աշխատում, նկատեցի, որ շատերն են մեզ դիմում օնլայն խանութներ բացելու նպատակով։ Բայց միայն սարքավորումները բավարար չեն օնլայն խանութ վարելու համար. պետք է որոշակի տեխնիկական հմտությունների տիրապետել, ինչպես նաև պետք է ինչ-որ չափով ծանոթ լինել թվային մարքեթինգին առցանց վաճառքի համար։ Նրանցից շատերը տեխնիկական գիտելիքներ չունեցող հասարակ մարդիկ են, այդ իսկ պատճառով մենք զգում էինք, որ իրենց օգնություն է պետք, և որոշեցինք բացել «Շարքի շոփը»։ Մեր թիմն օգնում է վարպետներին վաճառել իրենց ապրանքները՝ կազմակերպելով լոգիստիկան, առաքումը, ապրանքի պրոֆեսիոնալ լուսանկարներ է անում, ինչպես նաև կոնտենտ է գրում։ Այսպիսով, իրենք կենտրոնանում են ապրանքի ստեղծման վրա, քանի որ մնացածն անում ենք մենք։ Հենց սա է մեր գաղափարը։

-Իսկ ի՞նչ է նշանակում «sharqi» բառը:

-Արաբերենով «sharqi» նշանակում է` «արևելյան»։

-Ինչպե՞ս եք վարպետներին ընտրում ձեր հարթակի համար:

-Նրանք ընտրվում են ըստ տարբեր հատկանիշների, որոնցից առաջնայինը կրեատիվությունն է։ Մենք իրենց փնտրում ենք սոցիալական ցանցերում՝ կարդալով մարդկանց կարծիքները իրենց ապրանքների վերաբերյալ։

-Վարպետները կարո՞ղ են ինքնուրույն դիմել կայքում ներկայացված լինելու համար

-Այո, որոշ մարդիկ մեզ միանալու ցանկություն են հայտնում։ Մեր թիմն է որոշում, թե ում է պետք ներառել` իրենց աշխատանքներից կախված։

-Ինչպե՞ս են մարդիկ գտնում ձեր կայքը։ Ի՞նչ միջոցներով եք ձեր մասին տեղեկություն տարածում։

-Գովազդ անելուց առաջ մենք որոշել ենք կենտրոնանալ որոնման համակարգի օպտիմալացման (SEO-search engine optimization) վրա, քանի որ առցանց վաճառքի ոլոտում ձեռք բերած փորձի շնորհիվ մենք դրան բավականին լավ ենք տիրապետում։ Ամեն ամիս կայքն ունենում է մոտ 3000 հյուր` առանց որևէ գովազդային արշավի։ Դրանից բացի` մարքեթինգի մեջ մեզ շատ են օգնում սոցցանցերը։

-Իսկ ինչպե՞ս է սահմանվում ապրանքի գինը։ Վարպետն ի՞նքն է այն որոշում:

-Այո, վարպետներն են որոշում իրենց ապրանքի գինը, իսկ մենք ստանում ենք դրա մոտ 20-30 %-ը։ Կայքում ներկայացված լինելու համար նրանք ոչինչ չեն վճարում, բայց յուրաքանչյուր պատվերից մենք տոկոս ենք ստանում։

-Կարո՞ղ եմ արդյոք ես` որպես հաճախորդ, կապ հաստատել անմիջապես վարպետի հետ:

-Կայքում կարող եք տեսնել վարպետի էջը, բայց այնտեղ ոչ մի կոնտակտային տվյալ ներկայացված չէ։ Սակայն, եթե ցանկանում եք, հեշտությամբ կարող եք նրանց գտնել սոցիալական ցանցերում։ Մենք իրենց հետ կնքել ենք պայմանագիր, և եթե որևէ մեկը գա իրենց մոտ և ասի, որ իրենց մասին իմացել է «Sharqi»-ից, մենք, միևնույնն է, կստանանք կոմիսիոն վճարումները տոկոսի տեսքով։

-Սովորաբար ո՞ր երկրից են լինում խանութի հաճախորդները:

-Այս փուլում մենք կենտրոնացած ենք արաբական երկրների վրա։ Մեծամասնություն են կազմում Սաուդյան Արաբիան, Միացյալ Արաբական Էմիրաթները, Քուվեյթն ու Քաթարը։ Իսկ վարպետներից ցանկանում ենք նաև ներառել Լիբանանի և Թուրքիայի վարպետներին։ Մեր ապագայի նպատակն է հաստատվել Եվրոպական շուկայում։ Որոշ պատճառներով մեր ապրանքները եվրոպացիների համար այդքան էլ համապատասխան չեն, դրա համար որոշվեց դիզայներներ վարձել ապրանքի տեսքը եվրոպական շուկայում ավելի գրավիչ դարձնելու համար։

-Ծրագրի իրականացման ընթացքում ի՞նչ դժվարությունների եք հանդիպել:

-Մենք սիրիացիներ ենք Հորդանանում, որոնց համար շատ դժվար է ընկերություն գրանցելը ազգային պատկանելության պատճառով։ Այդ անելու համար գոյություն ունեն որոշ պայմաններ, և մեծ գումարներ է պետք է վճարել դրա համար։ Երկու տարի առաջ սկսեցինք այս գործը, և մինչ այսօր կազմակերպությունը գրանցված է հորդանանցի ընկերոջս անունով։ Սա է հիմնական խնդիրը։

-Ծրագիրը ստեղծելու համար ձեզ աջակցող հովանավորներ ունեցե՞լ եք:

-Այո, մենք ստացել ենք 50000$ դրամաշնորհ Հորդանանում «Oasis500» գրասենյակի կողմից, որը մեր գործընկերն է։ Նաև Եվրամիության կողմից ֆինանսավորվող «Shamalstart» հորդանանյան ընկերությունն է մեզ դրամաշնորհ տվել:

-Իսկ ի՞նչ մոտիվացիա եք ունեցել այս տիպի ծրագիր իրականացնելու և վարպետների համար նմանատիպ հարթակ ստեղծելու համար:

-Կայքը ստեղծելիս մոտիվացիա կար, իհարկե։ Այս վարպետները հասարակ մարդիկ են, և իրենց ստեղծած ապրանքները չեն վաճառվում Հորդանանում։ Երբ իրենք Սիրիայում էին, իրենց մոտ էին գալիս ամբողջ աշխահից, հիմա իրենք մտածում են Եվրոպա կամ ԱՄՆ տեղափոխվելու մասին, քանի որ Հորդանանի շուկան իրենց համար չէ։ Այժմ մենք աջակցում ենք մոտ 60 վարպետի և փորձում ենք նաև զարգացնել հենդմեյդ խնամքի միջոցների գաղափարը՝ համագործակցելով Հորդանանում բնական խնամքի միջոցներ պատրաստողների հետ։ Մենք ցանկանում ենք ստեղծել նաև «Sharqi» խնամքի միջոցների կայք, որը կունենա առաքում ամբողջ աշխարհով։

Հարցազրույցը վարեցին Դիանա Շահբազյանը, Անա Ժոաու Ասեվեդոն և Անետա Բաղդասարյանը

Media moving forward, Ավստրիա, Օր 5

Դե ինչ, շարունակվում է Դիանայի, Մարիամի ու Անետայի օրագիրը «Media moving forward» ծրագրի մասին` Ավստրիայի Գրաց քաղաքում: Ամեն առավոտ արթնանալիս սպասում եմ, որ պատուհանից դուրս նայելով կտեսնեմ սպիտակ ձյան շերտ: Այսօր, ինչպես և մնացած չորս օրերին, ձյուն չկար:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Այսօր փառատոնի փակումն էր: Սակայն մինչև գալա համերգն ու մրցանակների շնորհումը, Գրացի կիրառական գիտությունների համալսարանի մեծ դահլիճում դեռ շատ բան պետք է անեինք:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Մեզ հյուր էին եկել տարբեր ոլորտներ ներկայացնող մի շարք մասնագետներ, որոնց հետ միասին պետք է փորձեինք խնդիրներին լուծումներ գտնել: Նրանցից յուրաքանչյուրը նստած էր կլոր սեղանի շուրջ, ուր մենք գնում էինք և իրենց հետ միասին փորձում խնդրին որոշակի լուծում տալ: Ամեն մեկն իր մտքերը գրեց գունավոր կպչուն թերթիկների վրա, և 15 րոպեն անցնելուն պես մենք պետք է փոխեինք սեղանն ու նստեինք մեկ այլ մասնագետի մոտ` լրիվ ուրիշ խնդիր քննարկելու համար: Այս ամենից հետո նրանք ընտրեցին երկու լավագույն լուծում, որն այնուհետև կզարգացվեր նույն ձևով, ուղղակի այս անգամ 20 րոպեանոց քննարկումներով: Իսկապես, հետաքրքիր էր գործի գիտակների հետ քննարկել այնպիսի թեմաներ և հարցեր, ինչպես օրինակ, լավ կադրեր գրավելու ու ընկերությունում պահելու միջոցներ, աշխատանքի շուկայում մրցունակ լինելու համար անհրաժեշտ հմտություններ ու աշխատակիցների միջև առողջ մրցակցություն ստեղծելու ոչ ֆորմալ ձևերը:

DSC_0006

Միջոցառման երկրորդ փուլը նվիրված էր համալսարանի ուսանողների կողմից կազմակերպված ցուցահանդեսին, որտեղ նրանցից յուրաքանչյուրն ուներ հնարավորություն իր գաղափարը ներկայացնելու հյուրերին:

Մինչև գալա համերգը դեռ շատ ժամանակ կար, և մենք որոշեցինք շարունակել հեքիաթային Գրացը բացահայտելու մեր առաքելությունը: Միանգամից չվերադարձանք հոսթել, այլ քայլեցինք լրիվ հակառակ ուղղությամբ ու հասանք մի դղյակի, որը նման չէր կյանքումս տեսած և ոչ մի ճարտարապետական կառույցի: Բարձր մետաղյա դարպասներից այն կողմ երևում էր Էգենբերգի դղյակը` շրջապատված այգով ու մառախլապատ սարերով: Դղյակի ներսում տեղադրված ցուցանակի վրա գերմաներեն գրությունից հասկացանք, որ այն համաշխարհային մշակութային  ժառանգություն է ճանաչվել Յունեսկոյի կողմից: Բախտներս բերեց. այգին մեկ ժամից նոր կփակվեր: Բերաններս բաց զբոսնում էինք այգում, քայլում դղյակի ներսի բակով ու պատշգամբով` պատկերացնելով, որ ժամանակին այստեղ միգուցե ապրել է թագավորը և ճիշտ մեզ նման քայլել այդ նույն պատշգամբով: Էմոցիաներով լի եկանք հոսթել, որտեղից պետք է շարժվեինք փակման արարողության սրահ:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Երբ համարյա հասել էինք տեղ, արդեն գուշակում էինք, թե ուր ենք գնում: Այս վայրը շատ ենք տեսել քաղաքում զբոսնելիս: Սրահը գտնվում էր բլուրի ստորոտում, քարանձավի մեջ: Գալային եկել էին բոլորը` մասնակիցներն ու ժյուրին, ուսանողները և մենք` լրագրողներս: Եկել էինք, որպեսզի աջակցենք լավագույն ծրագրերի հեղինակներին, ովքեր մրցանակներ ստացան և ճանաչվեցին European youth award-ի լավագույններից լավագույնը:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Դե իսկ վերջում երաժշտություն, պարեր, ուրախ ժամանց: Եվ երբ դուրս եկանք, գետինը խոնավ էր, և տեղ-տեղ սպիտակ հետքեր էին երևում: Գրացում ձյուն էր եկել:

Media moving forward, Ավստրիա, օր 4

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

IT-ն ամենևին էլ գումար աշխատելու մասին չէ…

-Ի՞նչ եք դուք պատկերացնում, երբ ասում եք Սիրիա` պատերազմ, մահ: Հուսով եմ, որ այս ծրագրիը կօգնի ձեզ, որ դուք Սիրիան պատերազմի փոխարեն արվեստի և ազգային հին մշակույթի հետ ասոցացնեք:

Եթե Դիանայի օրագիրը արդեն կարդացել եք, երևի գիտեք Shaqi shop –ի մասին, թե ինչպես են Հորդանանից սիրիացի և հորդանանցի տաղանդավոր արհեստավորների աշխատանքները հավելվածի միջոցով վաճառում: Բայց կարևորը գիտե՞ք որն է, որ այս և մնացած բոլոր «European Youth Award»-ի մասնակից ծրագրերը ուղղակի բիզնես չեն: Դրանցից յուրաքանչյուրը իր մեջ որոշակի ուղերձ է պարունակում, որը միտված է մեզ շրջապատող միջավայրը ավելի լավը դարձնելու: Կարծում եմ մեզանից յուրաքանչյուրը Shaqi shop-ի պրեզենտացիայից հետո, Սիրիան երեք տաղանդավոր երիտասարդների հետ կկապի, տղաների, ովքեր իրենց երկրի մշակույթի կրողներին հնարավորություն են տալիս աշխատելու, և իրենց արվեստը ամբողջ աշխարհում տարածելու համար: Հենց սա է նորարարությունը ինձ համար: Անել այնպիսի բան, որը կհեղափոխի մարդկանց աշխարհայացքը:

Այսօր սովորելու և սեփական մտքերը ավելի ամփոփ  դարձնելու օր էր:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Նորարար գաղափարներով որգեշնչված երիտասարդներ շրջանաձև նստում են կողք- կողքի և փորձի  փոխանակում են անում: Յուրաքանչյուր շրջանում նստում ես ընդամենը 10 րոպե, փորձելով մի մեծ ինֆորմացիոն բազա պահել գլխումդ: Ու իրականում դա անելը ահագին բարդ էր, որովհետև յուրաքանչյուր խոսնակ տարբեր պրոյեկտների մասին էր պատմում: Հաջորդ քայլը սեմինարներն էին, որտեղ մենք ընտրության հնարավորություն ունեինք` մասնկացել այն սեմինարին, որին ուզում ենք: Ես «UX Design Tactics Bootcamp» սեմինարին մասնակցեցի, ծանոթանալով Գերմանիայում տեղի ունեցած ֆուտբոլային առաջնության համար արված աշխատանքներին:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Սեմինարից հետո վերադարձանք մեծ դահլիճ, որտեղ մասնակիցները պետք է իրենց ծրագրերը ներկայացնեին: Չնայած նրան, որ բոլոր ծրագրերին արդեն ծանոթ էի, միևնույնն է, օրվա այս հատվածը ամենատպավորիչն էր: Որովհետև միայն այստեղ ու այդ պահին կարող էի Boxwise ծրագրի հեղինակի` բարձրահասակ հույն տղայի, անհանգիստ շունչը լսել, որովհետև ժյուրիի անդամները հարցեր էին տալիս, ու այդ բավականին վստահ թվացող երիտասարդը շատ անհանգիստ էր ու մտքերը պետք է իմի բերեր, որ պատասխաներ: The ifs-ի խաղալիքների ցուցադրությունն էր շատ հետաքրքիր: Այդ խաղալիքները իրենցից ռոբոտներ են ներկայացնում, որոնց միջոցով 3-4 տարեկան երեխաները կարող են ծրագրավորում սովորել: Իրականում The ifs-ը ամենահետաքրքիր ծրագրերից մեկն էր ինձ համար:  Ու վերջապես,  կարևոր էր UMix Music App-ի աշխատանքը գործնակում տեսնելը, որովհետև նախորդ օրը հենց այս հավելվածի հեղինակի՝ Kenneth Au-ի հետ էի հարցազրույց արել: Եթե The ifs-ը ամենահետաքրքիրներից էր, ապա UMix Music App-ը մասնակից ծրագրերից ամենասիրելին դարձավ: Սա լավ հնարավորություն է երաժշտություն գրելու մասին երազողների համար: Եթե սովորական պայմաններում, երաժշտություն գրելու համար պետք է ինչ-որ երաժշտական գործիքի տիրապետես, ապա այս հավելվածը հարթակ է դառնում երաժշտական կրթություն չունեցող, բայց տաղանդավոր երաժիշտների համար: Կարևոր է միայն այն, որ երաժշտությունը գլխումդ հնչի, մնացած աշխատանքը հավելվածը վերցնում է իր վրա: Մտածում եմ, որ այս հավելվածը ներբեռնելու դեպքում ես մի շաբաթում ամբողջական սկավառակ կարող եմ թողարկել, որովհետև անընդհատ տարբեր երաժշտություններ են գլխումս պտտվում: Լավ, գովազդ էլ չեմ անում, ուղղակի ուզում եմ ասել, որ վաղը Հոնկոնգի տղաների հաղթանակին եմ սպասելու…

Media moving forward, Ավստրիա, օր 3

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Այս տարի առաջին անգամ ձյուն տեսա Կիևի օդանավակայանում: Երկրորդը հավանաբար կտեսնեմ Ավստրիայում, համենայն դեպս, խոստացել են:

Գրացը նման չէ իմ տեսած քաղաքներից ոչ մեկին: Այնպիսի տպավորություն է, որ այստեղ մարդիկ ապրում են ինչ-որ մեկի ֆիլմի նկարահանման քաղաք-տաղավարում:

Ուրեմն` X ֆիլմ, դուբլ 28721…

Գրաց, 2018 թվական…

Media Moving Forward դասընթացի մասնակիցները առավոտից սկսեցին իրենց թիմային  ինտերվյուները European Youth Award-ի հաղթողների հետ: Անետան, պորտուգալուհի Անան և ես հարցազրույց վերցրինք Sharqi shop կայքի համահեղինակներից մեկի` Էմադ Ջաղասի հետ: Նրանք ստեղծել են հարթակ Սիրիայից Հորդանան գաղթած փախստականների և հենց հորդանանցի արհեստավորների համար: Կարելի է ասել, նրանց համար բրենդինգ են անում, տեղադրում կայքում և օգնում են վաճառել այդ մարդկանց ձեռքի աշխատանքները:DSC_0040

Ժամը երեքին գնացինք ֆուտուրիստական ոճի մի սրճարան` գետի վրա` ֆեստիվալի բացման արարողությանը գրանցվելու համար: Մի լավ շփվեցինք մյուս մասնակիցների հետ, պատմությունից մինչև անգամ աղջիկների մազերի գույնը: Այո, երկար սպասեցինք:
Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Ավելի ուշ արդեն քաղաքի ամենագլխավոր շենքի ներսում էինք` Town Hall-ում:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Սկսվեց ֆեստիվալի բացման արարողությունը: Որպեսզի սխալ կարծիք չստացվի, թե, ասենք, Բիյոնսեն էր երգում, կամ շքեղ հրավառություն և շոու էինք նայում, ասեմ, որ ուղղակի հնչեցին բացման խոսքեր, ներկայացրին հաղթողներին և իրենց ստեղծած ծրագրերը:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Քաղաքապետի տեղակալը ուրախ էր նշել, որ հազվադեպ են Town Hall-ում այսքան երիտասարդներ հավաքվում:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Հաղթողների ծրագրերին ծանոթանալուց հետո սկսվեց Փոլ Հյուզի «Մտածողության տասը մետրը» (Ten Meters of Thinking) վորքշոփը, որը կրեատիվության, վերլուծական մտածողության մասին էր: Դրանից հետո ազատ էինք:

Խումբը կիսվեց երեք մասի` անչափահասները գնացին թեյ և սուրճ խմելու, մեծերը` գարեջուր, Անետը, Մարիամը և ես գնացինք Գրացի նեղլիկ փողոցներով` զբոսնելու:

Երեկոյան Գրացից գլինտվեյնի հոտ է գալիս, քանի որ մինչև Սուրբ Ծննդյան փոքրիկ տաղավարների փակվելը, մի մեծ ամբոխ քաղաքի տարբեր մասերում հավաքված, Գլինտվեյն է խմում: Մութը շատ շուտ է ընկնում: Տաղավարների փակվելուն պես փողոցները ամբողջովին դատարկվում են և նկարահանման տաղավարում մնում ենք մենք երեքով: Ավարտվում է «նկարահանման» երրորդ օրը:

Շարունակելի…

Media Moving Forward, Ավստրիա, օր 2

Ինչպես արդեն հասկացաք Մարիամի նախորդ նյութից, «Մանանա» կենտրոնի երեք անդամներս եկել ենք Ավստրիա, այս անգամ Գրաց քաղաք, մասնակցելու “Media moving forward” ծրագրի երկրորդ մասին: Գիշերը լավ քնելուց և նախաճաշելուց հետո հավաքվեցինք հիմնական սրահում, որտեղ մեզ դիմավորեցին European Youthpress-ի մեր գործընկերները և ծրագրի կազմակերպիչ Մարտինը: Քանի որ առաջին օրն էր, կազմակերպչական շատ աշխատանք կար անելու: Ծրագրին ծանոթանալուց հետո բաժանվեցինք խմբերի: Այս մեկ շաբաթվա ընթացքում երեք տարբեր առաջադրանք ենք կատարելու:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Առաջին առաջադրանքը հարցազրույցներ են European youth award-ի մրցանակակիր երիտասարդ ծրագրավորողների հետ: Յուրաքանչյուրս ընտրեցինք մեր թիմակիցներին, ըստ մեր նախասիրությունների: Ես, պորտուգալացի Բիան  և Ֆեդերիկան Իտալիայից ընտրեցինք ֆրանսիացի ծրագրավորողների թիմին, որը ստեղծել էր խորհրդատու հավելված և ինտերակտիվ սարք փախստականների և անտունների համար:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Այս ծրագիրն ուղղված է օգնելու փախստականներին կամ բնակության վայր չունեցողներին գտնել «Որտե՞ղ լվացվել», «Որտե՞ղ ճաշել» և այլ հարցերի պատասխանները: Ծրագիրը ներբեռնեցի, որպեսզի ավելի լավ հասկանամ` ինչպես է այն աշխատում: Մուտքագրելով անհրաժեշտ հասցեն, կարող ենք հեշտությամբ տեսնել քարտեզի վրա մոտակա վայրերը տվյալ գործողության համար: Հասցեների բազան ներառում է Ֆրանսիայի երեք մեծ քաղաքները` Փարիզը, Բորդոն և Նանտը, սակայն ծրագրի հեղինակները ցանկանում են այն ընդլայնել ամբողջ Ֆրանսիայով և այնուհետև Եվրոպայով:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Շատ էի հետաքրքրված այս ծրագրով, բայց պարզվեց, որ հեղինակները վաղը չեն հասցնի ժամանել,  իսկ հարցազրույցը պետք է անցկացվի վաղը, այդ իսկ պատճառով մեր թիմը բաժանեցին տարբեր թիմերի միջև, և ես միացա պորտուգալացի Աննայի և մեր Դիանայի թիմին, որն աշխատելու էր Sharqi shop ինտերնետ խանութը ստեղծողների հետ: Այս առցանց խանութը միավորում է Սիրիայից Հորդանան եկած փախստականներին, ովքեր պատրաստում են ձեռագործ իրեր վաճառքի նպատակով: Ուսումնասիրելով կայքը, մոտավոր կազմեցինք հարցերը և որոշեցինք, թե ինչ տեսք կունենա հարցազրույցը:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Երկրորդ առաջադրանքը նույնպես թիմային էր. այս անգամ թիմերից 4-ը կգրեն հոդվածներ European youth award-ի միջոցառման մասին, մնացած 4-ը կնկարեն կարճ վիդեոհոլովակներ:

Եվ երրորդ առաջադրանքը ֆոտոմրցույթ է, որը յուրաքանչյուրս անելու ենք անհատական:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Կազմակերպչականն ավարտելուց հետո Մարտինը մեզ պատմեց Data visualization-ի մասին, ներկայացնելով տվյալները վիզուալացնելու եղանակները` քարտեզներ, գրաֆիկներ և այլն: Դասընթացի վերջում ունեցանք փոքրիկ թիմային աշխատանք, որի արդյունքում համացանցից գտած տվյալները ներկայացրինք գրաֆիկի տեսքով:

Լանչից հետո Մարտինը շարունակեց դասընթացը` այս անգամ ներկայացնելով Visual storytelling-ը մասնավորապես վավերագրական ֆիլմերի մեջ: Օրինակների վրա տեսանք, թե ինչպես է կարելի  պատմություն պատմել` օգտագործելով վիզուալ նշաններ, փորձեցինք վերլուծել դրանք և համեմատել միմյանց հետ:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Դասընթացի ավարտից հետո բոլորս ուղղվեցինք դեպի Kleine Zeitung թերթի Գրացի գրասենյակ, որտեղի օնլայն հարթակի պատասխանատու լրագրողներից մեկը մեզ ցույց տվեց ամբողջ շենքը, որը նախկինում ֆուտբոլի դաշտ է եղել, պատմեց թերթի պատմությունը և վերջում պատասխանեց մեզ հուզող հարցերին:

Ընթրիքից հետո ունեինք ազատ ժամանակ, որն օգտագործեցինք Գրացում զբոսնելու վրա: Կարծում եմ, ոչինչ չմոռացա պատմել: Այսօրվա համար այսքանը, սպասեք օրագրի նոր օրերին և ֆոտոներին:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Media moving forward, Ավստրիա, Օր 1

Եթե մտածում ես, որ օդանավը վախենալու ատրակցիոն է՝ կշտապեմ հիասթափեցնել քեզ: Դա ամենևին էլ այդպես չէ: Դա քեզ ասում է ամբողջ կյանքում օդանավերի վթարների մասին ֆիլմեր դիտած և այսօր առաջին անգամ օդանավ նստած մարդը: 6:45 Երևան-Կիև թռչող օդանավը թափ հավաքեց ու բարձրացավ օդ: Այդ օդանավին հաջորդելու էր Կիև-Վիեննա չվերթը: Եվ այդ օդային ճանապարհների վրա,  պատուհանից ճերմակ ամպերին նայելով, ես սպասում էի կյանքիս ամենակարևոր շաբաթներից մեկի մեկնարկին:

Մի խումբ երիտասարդներ այսօր հավաքվելու են Ավստրիայի Գրազ քաղաքում`  պատրաստ իրենց ամբողջ էներգիան տրամադրել մեդիայի զարգացմանը: Այո՛, քաղաքի անունը Գրազ է ու «գրազ գալու»  հետ էլ կապ չունի:

Մեդիան զարգացում է ապրում նորագույն տեխնոլոգիաների միջոցով: Սա այն գաղափարն է, որի համար էլ այս շաբաթը ամենասպասվածներից էր: Ի՞նչը կարող է ավելի լավ լինել միաժամանակ ապագա ծրագրավորողի ու լրագրողի համար, եթե ոչ այդ երկու մասնագիտությունները միավորող ծրագիրը, հնարավորությունը ՝ ստանալ ոչ միայն կիրառելի գիտելիքներ, այլ նաև շփվել ու ծանոթանալ ամենատարբեր երկրների երիտասարդների հետ, ովքեր կիսում են գաղափարներդ:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Երկար ճանապարհից հետո հասանք Վիեննա, որտեղից պետք է գնացքների կայարան գնայինք: Կարճ ասած, հենց այստեղից էլ սկսում են մեր արկածները: Հարյուրավոր ավստրիացիներ, ովքեր հազարավոր անգամներ ցույց էին տալիս մեզ ճանապարհը և հազարավոր անգամներ էլ շեղում ճիշտ ճանապարհից:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Դիանայի հետևից քայլելով, ոչինչ չհասկանալով պայուսակս այս ու այն կողմ էի քշում, հիշելով ամենակարևորը, որ չկորչեմ ու ոչինչ չկորցնեմ: Արդյունքում գտանք ինչ-որ պետք էր, ու հասանք`  ուր պետք էր: Դեռ երկար ժամանակ ունեինք Վիեննայում շրջելու համար և իհարկե առիթը բաց չթողեցինք:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Գիտեմ, այնպես չէ, որ ես Եվրոպական շատ քաղաքներ եմ կյանքում տեսել, բայց Վիեննան անկասկած ամենագեղեցիկ ճարտարապետություն ունեցողներից մեկն է: Հնի ու նորի ներդաշնակ միաձուլում, որը ուղղակի գլխապտույտ է առաջացնում: Ու կապ չունի, որ հորդառատ անձրև է գալիս, ու ոտքից գլուխ թաց ես, կապ չունի, որ ցրտից դողում ես: Կապ չունի՝ որովհետև դու դեռ երբեք առիթ չես ունեցել այդ գլխապտույտը զգալու ու հիմա ուղղակի պարտավոր ես դա անել:

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Լուսանկարը` Դիանա Շահբազյանի

Զբոսնելուց հետո վերադարձանք կայարան:

3 ժամ էլ մեզանից գնացքը խլեց, եթե չհաշվենք, որ մի ժամ էլ ուշացավ ինչ-որ գործադուլների պատճառով: Հասանք Գրազ…

Հյուրանոցում  մեզ դիմավորեց բարձրահասակ, ժպտերես Մարտինը, ումից նախորդ շաբաթների ընթացքում անընդհատ նամակներ էի ստանում: Սենյակներում հիմնավոր տեղավորվելուց հետո, մնացած մասնակիցներին հայկական անուշեղեն հյուրասիրեցինք, բացատրելով, որ մեր սուջուխը, վրացիների չուչխելայից տարբերվում է: Հայկական նռան գինին նպաստեց նրան, որ մասնակիցները սկսեն պարել ու երգել: Դե ինչ ասեմ, հիմա քնելու ժամանակն է, մինչ վաղը: Վաղն արդեն մեր օրագրում կկարդաք, թե ինչ ենք սովորում, ինչ կա-չկա մեդիա ոլորտի նոր զարգացումների մեջ:

Ani Avetisyan

Օրագիր, որում օրերը նշված չեն, կամ պատմություն մեծ քաղաքի մասին

Հովնանի ճանապարհորդական նոթատետրում 12.11.2018- 19.11.2018-ի կողքին ինքնաթիռում վերադարձից տասը րոպե առաջ գրվեցին Բեռլին ու Պոտսդամ քաղաքների անունները։ Հետո՝ մեկ-մեկ բոլոր, իսկ իրականում ընդամենը 20%-ն այնտեղ ապրած ուրախ ու տխուր պահերի։

Հետո ինքնաթիռն օդ բարձրացավ։
Իսկ ներքևում մեկշաբաթյա, բայց մեկ ամիս թվացող կյանք մնաց։ Բեռլինի` լաբիրինթոս հիշեցնող կայարանները, գնացքները, որ մեկ քեզ տանում են ուզածդ վայրը, մեկ լրիվ հակառակ ուղղությամբ։ Պապիկը, որ փորձում էր մեզ օգնել ու Մարիամի հայացքը, որ փորձում էր հասկանալ նրա գերմաներենը։
Մարդիկ, որ անգլերեն էին խոսում առանց բացառության, մինչդեռ փողոցներում ու կայարաններում անգլերենով մի ցուցանակ անգամ չկար։ Իսկ գնացքի վերջին կայարանն անգլերենով էին հայտարարում, դե հո մարդ չպիտի՞ մնա ներսում։
Մաքուր փողոցներն ու ծխախոտի մնացորդները ձեռքով հավաքող աշխատողները։
Աղբը տեսակավորող աղբամանները, որի վրա էլի գերմաներեն էր գրված։ Կարելի է կարծել` տուրիստներին թույլատրված է խախտել կանոնները։ Այնինչ` ոչ։
Հետո տարածական պատկերներն ավելի են փոքրանում, ու հայտնվում ես հոսթելում, որտեղ 40 կամ ավելի երիտասարդներ են։ Սեմինարի են եկել։
Խոսում են, պատմում, քննարկում։ Քաղաքականություն, մեդիա, մշակույթ ու էլի ինչեր ասես։ Հետո զարմանում են` ոնց ենք մենք` հայերս, կարողանում գրել երեք այբուբեններով։ Զարմանում են նրանք, ովքեր գիտեն եվրոպական 3-4 լեզու։ Բայց կապ չունի, իրենք միայն լատինական այբուբենը գիտեն։
Հետո զարմանում են, թե ինչու հինգ հայից երկուսը ֆրանսերեն գիտեն, կամ թե` ինչու են հայերը ֆրանկոֆոն (դե, մեր հինգից Մարիամն ու Սիրանը գիտեին, էլի): Հետո ավելի են զարմանում, երբ իմանում են, որ մենք ֆրանսիական համալսարան ունենք։ Էլ չասեմ` ինչ է լինում, երբ լսում են ռուսականի ու ամերիկյանի մասին։
Հետո խոսում եք քաղաքականությունից, ու հասկանում ես, որ նրանք կա՛մ լավ են պատրաստվել, կա՛մ ծանոթ են Հայաստանին, Հայաստանում տեղի ունեցողին։ Չնայած, առաջինի մասով կասկածում եմ։

Եվ դու կարող ես նայել մեծ քաղաքի մեծ գնացքների պատուհաններից ու մտածել։ Ու ընդհանրապես էլ էական չէ` ինչի մասին։

Ասենք, ինչո՞ւ քննությունները խանգարեցին, որ մի լավ ուսումնասիրեմ քաղաքի պատմությունը։ Կամ` ինչ լավ է, որ չհասցրի. էսպես ավելի հետաքրքիր է, երևի։ Հետո կանեմ։ Ուղղակի հետո էլի քննություններ են։ Կամ` ինչի՞ համար են մարդիկ մեզ մոտ այսքան տարբեր։ Այստեղ` Հայաստանում։ Դա անգամ բարձրաձայն քննարկել կարող ենք։ Ուղղակի էդպես էլ չհասկացա` լա՞վ է, թե՞… Բայց լավ է, երևի։

Գուցե թե ազգային առանձնահատկություններից բացի ինչ-որ ուրիշ բան կա։ Չգիտեմ։

Բայց կա այն, ինչ կա։

Հետո կանգառ։
Մտքերում էլ։

Ու մեկ շաբաթում վերջին` երևի հարյուրերորդ անգամ Բունդեսթագի կողքով քայլելիս կմտածես, թե ինչքան քիչ ժամանակ էր պետք՝ ձուլվելու օտար քաղաքին։ Ու կմտածես` ի՞նչ եղավ, ո՞նց։ Բայց չես ծանրաբեռնի կյանքդ դրանցով։ Բան չմնաց։

Ինքնաթիռը վայրէջքի կպատրաստվի, լույսերը կանջատվեն, ու Հովնանի նոթատետրում պակաս բաներ հաստատ կմնան։

Լուսանկարը` Սիրան Մանուկյանի

Մեծ քաղաքի մարդիկ

Մարդիկ ավելի շատ այն են, ինչ թաքցնում են, քան այն, ինչ ցույց են տալիս:

Բեռլինյան փողոցներում շատ պատմություններ են թափառում, միակ հարցը այն է, թե տեսնո՞ւմ ես դու դրանք։ Քայլելիս առաջին բանը, որն աչքի էր ընկնում, ու ինչին ես ամենաուշադիրն էի, դրանք մարդիկ էին, որոնցից յուրաքանչյուրը ինքնին մի պատմություն է, մի երկրի մշակույթի ներկայացուցիչ։ Մեծ քաղաքներում մարդիկ տարբեր են, նրանք խենթ են ու հետաքրքիր։ Նայելով նրանց ես երևակայորեն պատկերացում էի նրանց կյանքը, ապրելակերպը, առօրյան։ Հաճախ կորչում էի բեռլինյան փողոցների անկյուններից մեկում ու հետևում անցուդարձին, հետևում քաղաքի արագ տեմպին ու կառուցում նրանց կյանքերը։

Յուրաքանչյուր մարդ մի չբացահայտված պատմություն է, ու իմ լուսանկարները հենց այն պատմություններն են, որ ինքս եմ կառուցել: Գուցե տեսնողներից յուրաքանչյուրն էլ կառուցի իր պատմությունը։ Նրանք իմ հերոսներն են, մարդիկ են, որոնց հետ ես ապրում եմ և երբեմն զգում եմ, որ ճամփորդում եմ այն հետքերով, որոնք բացահայտում եմ։

—Կներեք, դուք ֆրանսերե՞ն եք խոսում,- զարմացած հարցրի ես ու փայլող հայացքով նայեցի ներս մտնող մի տարեցի, ով դուռն իր հետևից փակելով ներս մտավ ֆրանսերեն բարևելով։

Ժպտաց։ Մի բաժակ գարեջուր վերցրեց ու նստեց մեր կողքին։ 80-ամյա ծերունին միայնակ էր ու խոսելու կարիք ուներ, նստեց ու սկսեց պատմել իր մասին, իսկ ես նույնիսկ չէի հասցրել հարցս ձևակերպել։ Լսում էի Նյու Յորքում, Կանադայում, Բեռլինում անցկացրած տարիների մասին, հաջողությունների ու հիասթափությունների մասին, պատմում էր Նյու Յորքյան փողոցներից մեկում գտնվող իր փոքրիկ տան ու ջազի մասին, ու էլի շատ բաների մասին էր պատմում, որոնք ես կլանված լսում էի։ Գեղեցիկ էր խոսում ֆրանսերեն, ու մի պահ Գերմանիայի սրտում նստած մոռացել էի որտեղ եմ։ Ես մեկ Կանադայում էի, մեկ` Ֆրանսիայում, կամ Նյու Յորքի փոքրիկ բնակարանում վայելում էի երաժշտության վերջին նոտաները։

Գուցե ամեն օր այստեղ նստած նա պատահաբար հանդիպած մեկին պատմում է իր պատմությունը։ Բայց ինձ համար դա միևնույնն էր, ես պատահական մեկը չէի զգում ինձ, ես ինձ հարազատ էի զգում։

Հետո, ինչ որ բան հիշելով, արագ խմեց գարեջրի վերջին կումերը ու գնաց։ Ես դեռ Նյու Յորքում էի, դեռ լսում էի երաժշտությունը․․․

IV միջազգային մեդիաֆորում «Արտեկ»

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Ամեն հրաժեշտ վերադարձի սպասում ունի։ Հայաստանից մեկնելիս, երբ ինքնաթիռն անցավ մեր երկրի սահմանը, ու ենթագիտակցությունս ընկալեց, որ օտարության մեջ եմ, արյունս կարծես երակներումս սառեց, շեղվեց իր բնականոն ընթացքից ու, զգացնել տալով մենակությունս, հետ դառնալու մասին մտքեր ներմուծեց դեպի իմ ուղեղ։ Հետ դարձն անհնար էր, պետք էր համակերպվել։ Բայց հաճելի էր կռահել, որ առջևում ինձ նոր բացահայտումներ էին սպասվում։

«Արտեկում» առաջին բացահայտումս եղան մարդիկ։

Մարդիկ

Ինչպես ամենուր՝ մարդիկ տարբեր են, բայց յուրաքանչյուր ազգ ունի իրեն բնորոշ գերակշռող հատկություններ, որոնցից ձևավորվում է ազգային դիմագիծը, բնութագիրը։ Երբ շփվում ես տարբեր երկրներից ժամանած մարդկանց հետ միաժամանակ, այդ տարբերությունը նկատելն ավելի հեշտ է դառնում։ Օրինակ, ռուսներն ինձ թվացին լավատես, անկաշկանդ, թեթև ապրող մարդիկ, ովքեր ապրում են այսօրվա օրով, իսկ այսօրն անցկացնում ուրախ՝ թքած ունենալով կուտակված խնդիրների, բացասական կարծիքների վրա։ Օսերի մոտ գերակշռում էր շեշտակիությունը. կասեն ու կանեն այն, ինչ մտածում են։ Առաջնայինը իրենց դիրքորոշումն է։ Բուրյաթներն ու թաթարները հանգիստ բնավորություն ունեին, իսկ  տաջիկներն ու ուզբեկները՝ հայերիս պես «ջիգյարով» ասող-խոսող էին…

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Կարծրատիպերի հայրենիք Գավառում ծնված և մեծացած աղջկաս համար զարմանալի էր մի փաստ ևս։ 14-15 տարեկան ռուս աղջիկները սովորաբար արդեն ընտրած են լինում իրենց զուգընկերոջը ու կարող են անկաշկանդ շփվել, գրկախառնվել ուրիշների ներկայությամբ։

Հաջորդ ուշադրության արժանի բացահայտումս դասերն էին։

Դասերը

Ինչքա՜ն ջանքեր են պահանջվում հիվանդ ձևանալու համար, որպեսզի ստանանք մայրիկի թույլտվությունը մեկ օր դպրոցից բացակայելու համար։ «Իմ բախտը կարծես ինձնից առաջ է ընկել։ 20 օր առանց դպրոցի…»,-երանությամբ մտածում էի ես։

-Դպրոց էլ կգնաս, դասեր էլ կսովորես, գնահատականներ էլ կստանաս, դեռ ավելին՝ քեզ սպասվում են նաև մի շարք լրագրության վարպետաց դասեր,- ձայնեց ճակատագիրը վերևից։

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

«Արտեկ» մեկնող երեխաները սովորում են ճամբարի դպրոցում՝ «Հոգվարթսում»։ Այսպես արտեկցիները կոչում են դպրոցն արդեն երկար տարիներ։ Պատճառը դպրոցի ճարտարապետությունն է։ Ոչ մի գերազանց հիշողությամբ ու ինտելեկտուալ կարողություններով օժտված երեխա չի կարող չմոլորվել այնտեղ։ Այդ պատճառով մեկ դասաժամ տրամադրվում է դպրոցի ներսում էքսկուրսիայի համար։ Քեզ թվում է, թե դպրոցի միջանցքները շարժման մեջ են, երբ հինգ րոպեում, ինքդ էլ չգիտես ինչպես, հայտնվում ես հսկա դպրոցի մյուս մասնաշենքում, կամ երբ մեկ հարկ վերև բարձրանալու համար դու նախ աստիճաններով ցած ես իջնում և հակառակը՝ իջնելու համար պետք է բարձրանաս։ Մոլորվելու դեպքում միակ օգնականներդ դասասենյակների տեղերը ցույց տվող, պատերին փակցված սլաքներն են ու յուրաքանչյուր հարկին համապատասխան պատերի գույները։

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Ես պետք է սովորեի 11-րդ դասարանում, ինչպես հայկական դպրոցում։ Սովորելու էի տարբեր ջոկատներից իմ հասակակիցների հետ։ Մաթեմատիկան և ռուսերենը անցկացվում էին ֆորմալ ձևով, իսկ մնացած առարկաները՝ յուրահատուկ մեթոդներով։ Օրինակ, աշխարհագրության դասին մեզ տարան Մասսադրայի ամրոց, որի թանգարանային հատվածին ու պատմությանը ծանոթանալուց հետո, աշխարհագրության ուսուցիչը տվեց հանձնարարություն. քայլերի միջոցով, համապատասխան մասշտաբ ու պայմանական նշաններ ընտրելով՝ գծել ամրոցի և նրա շրջակայքի հատակագիծը։ Քիմիայի ժամերին փորձերը կատարում ու եզրակացություններն արձանագրում էինք ինքներս: Օտար լեզուն անցավ անգլերեն «մաֆիա» խաղի միջոցով։ Ֆիզիկան անցկացնում էինք մագնիսների թանգարանում և փորձում էինք էներգիա ստանալ արևի, քամու, մեխանիկական եղանակով։  Հասարակագիտության դասին Սիմֆերոպոլի հնագիտական թանգարան գնացինք, դասը լսելու հետ մեկտեղ մենք նաև տեսնում էինք հին Ղրիմը՝ ցուցադրված նմուշների միջոցով։

Առաջին անգամ ես գոհունակությամբ զգացի, որ գործնականում կիրառելի են բոլոր այն գիտելիքները, որոնք սովորում ենք դպրոցում։

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Ինչպես ասացի, դպրոցից բացի  լրագրության ջոկատների համար նախատեսված էր վարպետաց դասեր Ռուսաստանի հայտնի լրագրողների  և այդ ոլորտին առնչվող այլ մասնագետների հետ՝ Դենիս Դուբովեր, Աննա Շուստեր, Իգոր Պրոկոպենկո, Մարիա Լևչենկո, Տիմուր Սոլովյով և այլք։ Վարպետաց դասերը նպատակային էին, որպեսզի մեդիաֆորումի մասնակից երիտասարդները պրոֆեսիոնալների փորձի միջոցով ամբողջացնեին իրենց հիմնական գիտելիքները և, խորհուրդներ ստանալով, ավելի արդյունավետ աշխատեին։ Տեսական մասն ավարտելուց հետո անցնում էինք գործնականին՝ նկարահանումներ, մոնտաժ, տեքստերի հավաքում և խմբագրում, և այդ ամենը շարունակվում է ողջ օրվա ազատ ժամերի ընթացքում։ Նկարահանված ռեպորտաժները ցուցադրվում էին «ЮнТВ» ալիքով։

Չնայած դասերով ծանրաբեռնված օրվա գրաֆիկին, արտեկցիներն այդ օրերի ընթացքում նաև ակտիվ հանգիստն էին վայելում։

Ակտիվ հանգիստը

Միջոցառումներ, խաղեր, էքսկուրսիաներ, զարմանահրաշ առաջադրանքներ, մրցույթներ. սրանք արտեկցու առօրյայի անբաժանելի մասն են կազմում։ Օրն այնքա՜ն երկար էր թվում, երբ տեսնում էի, թե ինչքան բան կարելի է հասցնել մեկ օրվա ընթացքում, բայց միևնույն ժամանակ, այն բավականին արագընթաց էր, երբ օրվա վերջում օրվա անցքերն էինք քննարկում։ Առաջին օրերին «Արտեկի» պատմությանը ծանոթանալու նպատակով՝ խմբային խաղեր անցկացվեցին, որի էությունը կայանում էր նրանում, որ յուրաքանչյուր փուլում պատմվող արտեկյան պատմությունը լավ մտապահելուց ու համապատասխան առաջադրանքը կատարելուց հետո, անցնում էինք հաջորդ փուլին, որտեղ հարցերի միջոցով ստուգվում էր մեր՝ նախորդ փուլի ժամանակ ստացած գիտելիքները և ավելացվում նոր տեղեկություն։ Բացի խաղերից, «Արտեկում» բարձր մակարդակով կազմակերպվում էին միջոցառումներ ու մրցույթներ։ Միջոցառումներն ապշեցուցիչ էին, քանի որ ամեն տեսակ միջոցներ գործադրվում էին հանդիսատեսի համար համապատասխան միջավայր ստեղծելու ու անմոռանալի տպավորություններ փոխանցելու համար։ Պատկերացրեք՝ հանդիսությունների ստադիոնում դիմավորում են քեզ ծառայողական հագուստով անձինք, խնդրում են տոմսը, ինչպես գնացքում, և քեզ հրավիրում են ձեր տեղերը։ Միջոցառումն սկսվում է, էկրանին  այն գնացքն է, որով ճանապարհորդում ենք ժամանակի միջով։ Բեմին ներկայացումն է, իսկ հետևիցդ լսվում է իրական «թխկթխկոց», որոնք հիշեցնում են քեզ գնացի աղմկոտ ընթացքը։ Դերասանները խոսում են ռոբոտների մասին, ու չորս կողմից գալիս են իրականից չտարբերվող հսկա ռոբոտներ, խոսում են հրշեջներից, ու բեմի մոտ գալիս է հրշեջ մեքենան, փրկարարները վերևից իջնում են պարաններով…

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Նույնը կարելի է ասել մրցույթների մասին։ Ամեն երեկո հանդիսությունների հրապարակում ջոկատները ներկայանում էին տարբեր համարներով՝ երգի, պարի, ներկայացման։ Այդ ամենը բեմադրվում էր նույն օրվա ընթացքում ու հաճախ միայն մեկ փորձից հետո ստացվում էր լավ ելույթ ունենալ, որովհետև միջավայրը տրամադրող էր։

Էքսկուրսիաներ և արշավներ

Գուրզուֆի ծոցում ծվարած «Արտեկի» սաների համար հաճախ էին կազմակերպվում էքսկուրսիաներ և արշավներ։ Սևաստոպոլում մեզ սպասվում էր ապշեցնող «Ակվարիումը», որտեղ ակվարիումների մեջ, հաստ ապակիներից այն կողմ, ապրում էին Սև ծովի «բնակիչները»։ Կրիաներ, ձկների բազմազանություն, կոկորդիլոսներ, ութոտնուկներ, մուլտֆիլմի հայտնի կապույտ ձկնիկ դորիներ, նեմոներ և նույնիսկ շնաձկներ։ Էքսկուրսիաներ դեպի տարբեր ամրոցներ ու պատմամշակութային վայրեր, դեպի հնագույն Խերսոնեսի ավերակներ, ռուս կայսրերի հանգրվանած դղյակներ, անցկացվում էին շաբաթվա մեջ 1-2 անգամ։

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լրագրողների ջոկատի համար միակ արշավը նախատեսված էր դեպի Այու-Դագ։ Հաղթահարելով հսկա սարի բարձունքը՝ մենք օծվեցինք որպես իսկական, հավատարիմ արտեկցիներ, և ջոկատավարները խորհրդանշական տառերով նկարազարդեցին մեր դեմքը։  Հետո մեզ առաջնորդեցին «Երազանքի քարաբեկորի» մոտ, որի շուրջը յոթ շրջան պտտվելուց հետո, ստորոտից մեզ հետ վերցրած քարերը դնում էինք քարերի ամենավերևում ու երազանք պահում, հավատալով, որ այն կկատարվի։ Շատերս պահեցինք նույն ցանկությունը՝ մի օր կրկին հանդիպել «Արտեկի» մեր ընկերներին։

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Լուսանկարը` Մարիամ Տոնոյանի

Գուցե մի օր հանդիպենք… Գուցե։ Կային հրաժեշտի արցունքախառը գրկախառնություններ, կարմրած աչքերով, հուզված մարդիկ՝ շարժվող ավտոբուսիդ հետևից ձեռքը թափահարող, ու… Անվերջանալի օդային ճանապարհ, որը գուցե ընդմիշտ բաժանեց ինձ իմ 20-օրյա անհոգ, ուրիշ մանկությունից, բայց կար նաև հիշողությանս թերթերում տպված զրնգուն մի ձայն, որ հրաժեշտի պահին հորդորում էր չհուզվել. «Անպայման կհանդիպենք…»։ Կհանդիպե՛նք։ Ես, «Արտեկի» ընկերներս, դու, ու կպատմենք քեզ մեր անվերջանալի արկածների, տպավորությունների ու հեքիաթային այդ աշխարհի մասին, որի մասին ես դեռ այնքա՜ն քիչ բան եմ պատմել։ Անպայման կհանդիպենք։

How to Read Media in the Post-Truth Era, Բեռլին. Օր 7

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Հոսթելի խառը, մի քիչ բարդ ու անհասկանալի միջանցքներին սովորելն իրականում ավելի հեշտ ստացվեց, քան հասկանալը, թե որ գնացքը դեպի ուր է գնում։ Չնայած, թվում է, ամեն ինչ շատ  պարզ էր, հատկապես, երբ Հովնանը գիտի այդ բոլորը, ու դու նույնիսկ մտածելու հավես չունես։ Չնայած առանց իրեն մի երկու փորձ արել ենք։ Ստացվեց։

Մի երկու օր առաջ Մարիամն ասում էր` Բեռլինում դեռ սիրուն մայրամուտ չենք տեսել։ Դա էլ հասցրինք։

Միայն կատուն այդպես էլ մնաց մեր դասընթացի սրահներից մեկի պատին։

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Իսկ սա վերջին լրիվ օրն է Բեռլինում, վաղն արդեն կավարտվի “How to read Media in the Post-Truth era” երիտասարդական փոխանակման ծրագիրը։ Ուրեմն` իսկական ժամանակն է ամփոփելու այն  ամենը, ինչ 40-ից  ավելի եվրոպացի երիտասարդներ հասցրին սովորել ու պատրաստել մեկ շաբաթվա ընթացքում։

Օրվա առաջին մասը կրկին նվիրված էր խմբային աշխատանքներն ավարտին հասցնելուն։

Մեր խումբն, օրինակ, պատրաստել էր վիկտորինա ապատեղեկատվության եւ դրանից պաշտպանվելու գործիքների մասին։ Յուրաքանչյուր հարցի համար նախատեսված էր մեկ թեմա, ամեն թեմայի համար` իրական օրինակ։

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Այս ծրագրի ամենահետաքրքիր պահերից մեկն էլ ինձ համար այդ օրինակներն էին։ Ֆրանսիայի, Իտալիայի, Մոնտենեգրոյի ու  այլ երկրների օրինակներն օգնում էին  պատկերացում կազմել, թե ինչպիսին է մամուլը եվրոպական երկրներում, ինչ խնդիրներ ու հեռանկարներ ունեն։

Մեկ այլ թիմ ներկայացնում էր մեդիայի սոցիալական դերը, մյուսը` մեդիայի լեզվի առանձնահատկությունները։ Օրինակ, թե ինչպես է հնարավոր մեկ թեման միայն բառերի միջոցով ներկայացնել տարբեր ձևերով։

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Դե, իսկ այս բոլոր թեմաների տեսական մասերին անդրադառնալ հասցրել էինք նախորդ օրերի ընթացքում։

Աշխատանքի ներկայացումների ավարտից հետո ժամանակը մերն էր` ապրելու վերջին երեկոն Բեռլինի Նիկոլազե կայարանի ահավոր դժվար անունով հոսթելում` աննկարագրելի սիրուն լճի ափին։

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Լուսանկարը` Հովնան Բաղդասարյանի

Հ.Գ. Այստեղ կարող էին լինել լիքը սրտաճմլիկ տողեր հինգ հայ երիտասարդների արկածների մասին Բեռլինում, բայց չի լինի։