Եվրոպայի հետ միասին

-Բարև ձեզ, իմ անունը Մարիամ է, ես ներկայացնում եմ 17.am պատանի թղթակիցների ցանցը…,- իմ ամենաշատ օգտագործվող արտահայտությունը:

Այս տարի առաջին անգամ Եվրոպայի օրվան նվիրված տոնակատարությանը ներկայացա որպես լրագրող, ոչ թե ուղղակի հանդիսատես: Անկեղծ ասած, մի տեսակ տարօրինակ էի ինձ զգում այդ դերում, սկզբում ուղղակի նկարում էի, չգիտեի էլ ոնց սկսեմ մարդկանց հետ խոսել: Եվ այսպես հանգիստ կանգնած նկարում էի, մեկ էլ մի աղջիկ մոտեցավ և հարցրեց.

-Դուք մամուլի՞ց եք:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Չհասցրեցի էլ այո ասել, ձեռքիցս բռնեց և տարավ ուրիշ լրագրողների մոտ, ասելով, որ մամլո ասուլիսը սկսվել է: Մամլո ասուլիսը ԵՄ դեսպան Պյոտր Սվիտալսկու հետ էր: Վերջապես անցա աշխատանքիս, միացրեցի ձայնագրիչը, տեսախցիկս վերցրեցի ձեռքս և սկսեցի:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

-Բարև ձեզ, մենք շատ ուրախ ենք լինել Վանաձորում: Մենք այստեղ ենք Եվրոպայի օրը նշելու նպատակով: Ինչպես գիտեք, Եվրոպայի օրը նշելու տոնակատարությունները սկսել ենք Գյումրիից, և այսօր մենք Վանաձորում ենք: Վանաձորը, որպես քաղաք կարևոր է մեզ համար, ոչ միայն իր գեղատեսիլ բնությամբ, այլ նաև նրանով, որ ունի խելացի և ակտիվ երիտասարդություն: Եվրոպայի օրը այս տարի տոնվում է հետևյալ կարգախոսով` «Եվրոպան Հայաստանի համար»: Եվրամիությունը Հայաստանում ամենամեծ նվիրատուն է: Աշխարհի բոլոր երկրներից Հայաստանի Հանրապետությանը տրամադրվող ընդհանուր աջակցության 50%-ից ավելին տրամադրվում է Եվրամիության երկրների կողմից: Մենք ցանկանում ենք, որ Եվրամիությունը ավելի ակտիվ աշխատանք ծավալի մարզերում և հատկապես ավելի ակտիվ լինի այնպիսի քաղաքներում` ինչպիսին Վանաձորն է,- ասաց Պյոտր Սվիտալսկին:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լրագրողներից մեկը հարց տվեց, թե ինչ ծրագրեր է իրականացնում Եվրամիությունը Հայաստանում, և ինչպսի ներդրումներ են կատարվում այդ ծրագրերը իրականացնելու համար:

-Այս պահին մենք դեռ աշխատում ենք մի շարք բավականին կարևոր փաստաթղթերի մշակման ուղղությամբ: Որոշ ծրագրեր դեռ քննարկվում են: Հայաստանին աջակցելու վերաբերյալ կա փաստաթուղթ` սահմանված մինչև 2020թ-ը, որը այժմ քննարկվում է Բրյուսելում, և դեռ պետք է պաշտոնապես հաստատվի: Բացի այս, փաստաթուղթը կան ևս երկու փաստաթղթեր, որոնցից մեկը նախատեսված է 2017-2019թթ-ի համար: Այս պահին մենք իրականացնում ենք ծրագրեր, որոնք վերաբերվում են ճանապարհաշինարարությանը (Եվրամիությունը արդեն աջակցում է Հյուսիս-հարավ ճանապարհի որոշ հատվածների կառուցմանը), փոքր և միջին ձեռնարկությունների զարգացմանը (Եվրամիության գործընկեր կազմակերպությունները պատրաստվում են իրականացնել երկու մեծ ծրագրեր՝ փոքր և միջին ձեռնարկությունների զարգացմանը նպաստելու համար):

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Բազմամիլիոնանոց ծրագրեր են սպասվում գյուղատնտեսության մեջ: Կան արդեն գործող ծրագրեր, որոնցից մեկը «ENPARD» ծրագիրն է (ծրագրի նպատակը` աջակցել գյուղատնտեսական կառույցներին, նպաստել ֆերմերների ասոցիացիաների զարգացմանը և բարելավել սննդի հասանելիությունը): Այս ծրագիրը մենք համարում ենք ամենահաջողվածներից մեկը: Արդարադատության ոլորտում` իրավական բարեփոխումների համար, մինչ օրս 15 մլն եվրո է ծախսվել, և աջակցությունը շարունակվում է: Հայաստանում մի քանի դատարանների շենքեր են վերակառուցվել: Ինչպես արդեն նկատեցիք, մեր ծրագրերի ցանկը իսկապես բավականին հարուստ է, և մենք շարունակելու ենք մեր ծրագրերը, սկսելով նաև նորերը: Ամեն շաբաթ Եվրամիությունը Հայաստանի վրա ծախսում է 1 մլն եվրո, և դա բավականին մեծ գումար է:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Այս բոլոր ծրագրերի մասին լսելուց հետո որոշեցի հարցնել, թե ի՞նչ միջոցառումներ են իրականացվում երիտասարդների և պատանիների համար: Պատասխանը եղավ այն, որ Եվրամիությունը ակտիվորեն խրախուսում է այն երիտասարդներին, ովքեր ունեն հետաքրքիր գաղափարներ և բիզնես ծրագրեր: Եվրամիության կողմից աջակցություն ստացած և հաջողված ծրագրերից մեկը «Erasmus+»-ն է, որը բավականին օգտակար է եղել երիտասարդների համար (ծրագիրը նախատեսված է Եվրոպական երկրներում կրթություն ստանալու համար):

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Ինչպես միշտ, Եվրոպայի օրը նշելիս ավանդական են Հայքի հրապարակի կենտրոնում` բեմի հետևում, տեղավորված տաղավարները, որոնցից յուրաքանչյուրը ներկայացնում է Եվրամիության կողմից իրականացվող կամ ֆինանսավորվող որևէ ծրագիր:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Հիշում եք, որ ամենասկզբում ասացի, որ ինձ ներկայացնող արտահայտությունը շատ էի օգտագործում: Պատճառն այն է, որ ես հերթով մոտենում էի բոլոր տաղավարներին, ներկայանում և ծանոթանում ծրագրերին: Բոլորի մասին խոսել չեմ կարող, որովհետև ցավոք աղմուկի պատճառով շատ ձայնագրություններ անիմաստ բնույթ են կրում, և բացի այդ էլ, բա այդքանի մասին խոսել կլինի՞: Դրա համար կառանձնացնեմ տաղավարներից մի քանիսը:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Առաջինը կցանկանայի խոսել «Նետոյի առասպել»-ի մասին: «Նետոյի առասպել»-ը խաղ է, որի միջոցով ներկայացվում են կոռուպցիայի հետևանքները: Խաղի հերոսը գտնվում է մի ֆանտաստիկ աշխարհում, և նա նկատում է, որ իր քաղաքում անարդարություններ են կատարվում: Եվ հերոսը սկսում է գտնել անարդարություններ իրականացնողներին և փորձում է խնդիրներին լուծումներ տալ:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Այս ծրագիրը իրականացնում է «Թումո» կենտրոնը` Եվրամիության հետ համատեղ: Խաղը հասանելի է «Play Market»-ում: Անպայման ներբեռնելու եմ, սիրում եմ մեր հայկական արտադրության խաղերը:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Հաջորդ տաղավարը ներկայացնում էր ոչ թե ծրագիր, այլ եվրոպական երկիր` Շվեդիան: Շվեդիան ներկայացված էր որպես կանաչ երկիր, ներկայացված էր շվեդական խոհանոցը և իհարկե ծրագրեր, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսանել Շվեդիայում:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Բոլոր տաղավարների ծրագրերին հերթով ծանոթանում էր նաև Վանաձորի քաղաքապետ Մամիկոն Ասլանյանը: Երկար սպասելուց հետո, վերջին տաղավարի մոտ կարողացա քաղաքապետին մի քանի հարց ուղղել:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

-Ի՞նչ եք կարծում, ի՞նչ է պետք անել, որպեսզի Եվրոպական միությունը ավելի շատ ներդրումներ կատարի Վանաձորում և ավելի շատ ծրագրեր անցկացնի այստեղ:

-Մենք արդեն աշխատում ենք այդ ուղղությամբ: Մասնակցում ենք Եվրամիության կողմից տրամադրվող դրամաշնորհային մրցույթներին: Այսօր մենք բանակցություններ ենք վարում Եվրոպական զարգացման և վերակառուցման բանկի հետ, որպեսզի քաղաքի զարգացմանը ուղղված հարցերով կարողանանք վարկեր վերցնել: Եվրոպական տարբեր կառույցների հետ մեր համագործակցությունը բազմակողմանի է և արդյունավետ:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

-Քաղաքացիների իրավունքներին վերաբերվող ծրագրերը, որոնք իրականացնում է Եվոպական միությունը արդյո՞ք ռեալ ազդեցություն են ունենում Հայաստանում, թե` ոչ:

-Այդ ծրագրերը նոր չէ, որ անցկացվում են, ես ինքս որոշ ժամանակ մասնակցել եմ այդ ծրագրերից մեկին: Կարծում եմ, որ ուսուցողական ցանկացած ծրագիր, կվերաբերվի դա հասարակության զարգացմանը, քաղաքացիական հասարակությանը, թե ընդհանրապես քաղաքացիների շահերի պաշտպանությանը, դրանք միշտ պրոդուկտիվ և կարևոր են:

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Լուսանկարը՝ Մարիամ Բարսեղյանի

Երեկոյան բեմի առջև հավաքվեց Վանաձորի գրեթե ողջ երիտասարդությունը: Մաշա Մնջոյանի և Հայկ Պետրոսյանի երգերի ներքո բոլորը պարում էին և վայելում երեկոն: Քաղաքը իսկապես տոնում էր այս օրը Եվրոպայի հետ միասին:

Անձրևներ են

Լուսանկարը` Վիրսավիյա Դանիելյանի

Լուսանկարը` Վիրսավիյա Դանիելյանի

Գիշեր է: Լռություն: Դե, հարաբերական: Լսում եմ անձրևի ձայնը. երկինքը լացում է… Շատ եմ սիրում անձրևը: Մի տեսակ սենտիմենտալություն կա նրանում: Հետո, զգացե՞լ եք, անձրևից հետո ամեն ինչ կարծես նոր է դառնում՝ օդը, բնությունը… Երանի թե անձրևը մարդկանց սրտերն էլ մաքրեր չարությունից, այնպես, ինչպես բնությունն է մաքրում: Հետաքրքիր կլիներ, չէ՞: Մի գեղեցիկ օր ուտոպիական հասարակություն կունենայինք, որտեղ կիշխեր բարությունը, սերը, գիտելիքը…

Ավաղ, անձրևն ի զորու չէ դրան:

Ֆիզիկայի տեսանկյունից, անձրևը հասարակ ֆիզիկական երևույթ է, բայց ես անսահման գեղեցկություն եմ գտնում նրանում, իսկ հոգիս խաղաղվում է: Այս դեպքում՝ գեղեցիկն ու շքեղը հասարակի մեջ է:

-Ես չեմ հասկանում. ի՞նչ կա սիրելու, անձրև է, էլի:

-Ցեխոտ ճանապարհներից ի՞նչ հաճույք կարելի է ստանալ:

-Կամ թրջվելու հաճույքը ո՞րն ա:

Հաճախ եմ լսում: Երբևէ փորձե՞լ եք այս ամենից ավելին տեսնել: Ուղղակի հնարավոր չէ «ավելին»ը բառերով ներկայացնել:

Կամ, ասենք, կյանքն էլ անձրևի պես է. կան և՜ «ցեխոտ ճանապարհներ», և՜ ձանձրանալու աստիճան հասարակ պահեր, երբեմն էլ կյանքը տեղատարափ անձրևի պես փորձություններ է տեղում վրադ, և այդ փորձություններից անտանելի «թրջվում» ես ու սկզբում սարսռում: Բայց հետո… Քիչ-քիչ համակերպվում ես և, ավելին, կարողանում ես ժպտալ: Բայց բոլորս էլ սիրում ենք, չէ՞ կյանքը: Ուրեմն ինչո՞ւ անձրևն էլ չսիրել…

«Դու չե՞ս փորձել, շատ բան մարդ տեսնում է զգալով»: Նար-Դոսի «Սպանված աղավնին» գրքում եմ կարդացել:

Փորձենք այսուհետ նոր աչքերով ու նոր սրտով նայել (զգալ) ու բավականություն ստանալ անձրևային օրերից:

Tamara galstyan

Հայկական ֆիլմեր. սև ու սպիտակ

Մի երկու տարի առաջ, երբ մայրիկս հեռուստացույցով գրեթե միշտ հայկական ֆիլմեր էր դիտում, ես նյարդայնանում էի.

-Լավ էլի, մամ, էլի ես սև-սպիտակ կինոն ես նայում, ախր, մի հետաքրքիր բան էլ չկա, ի՞նչ էս էդքան կլանված նայում:

Այդ ժամանակ ես ընդհանրապես ցանկություն չունեի նայել այդ ֆիլմերը, որովհետև անհետաքրքիր էր (ինչ անխելքն էի): Այս տարի, քանի որ ունեմ բանավոր քննություն գրականություն առարկայից, ինձ հանձնարարված է կարդալ շատ ու շատ գեղարվեստական գրքեր: Գրքերը վերցնում էի դպրոցի գրադարանից, ու ամեն գիրք վերցնելուց գրադարանավարուհին՝ ընկեր Ջուլիկը, ասում էր, որ ֆիլմն անպայման դիտեմ, ու վաղը կիսվեմ տպավորություններով: Մտքիս մեջ ասում էի. «Վայ, էս էլի էն սև-սպիտակ կինոներից ա լինելու, հավես չունեմ նայեմ», բայց հետո մտածում էի. «Ախր, ինձ պետք ա, բա որ քննությանը դա ընկնի, գուցե ֆիլմը օգնի՞ ավելի լավ հասկանալ ստեղծագործությունը»: Գնացի տուն և առաջին ֆիլմը, որ դիտեցի, Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորն» էր: Մինչ այդ ամբողջությամբ չէի դիտել: Հա, «Գիքորը» միակ ֆիլմն էր, որ սիրել եմ (բայց հիմա միակը չէ), երկրորդը՝ Նար-Դոսի «Սպանված աղավնին», երրորդը՝ Ստեփան Զորյանի «Խնձորի այգին», չորրորդը՝ Հրանտ Մաթևոսյանի «Աշնան արևը», և այդպես շարունակ: Չեմ թաքցնի և կասեմ, որ այս բոլոր ֆիլմերի ժամանակ արցունքները աչքերիցս հոսում էին (երբեք այդպես չէի հուզվել ֆիլմերից): Կարծիքս հին հայկական ֆիլմերի մասին փոխվեց ամբողջությամբ, դրանք իմ աչքին երևացին այնքան գունավոր, այնքան լուսավոր, այնքան հեքիաթային: Անչափ հաճելի է հայկական ֆիլմեր դիտելը, նախ, հաճելի է տեսնել բնական գեղեցկությունը: Այսօրվա ֆիլմերում կանանց շպարը շատ ցայտուն է (մի քիչ մեղմ եմ արտահայտվում), իսկ հայկական հին ֆիլմերում կնոջը տենում ես իր բնական գեղեցկությամբ: Երկրորդը՝ հայկական ֆիլմերում իսկապես շունչ ես զգում, քեզ թվում է, թե այդ ամենը քո աչքի առաջ է տեղի ունենում: Այնքան բարություն կա այդ ֆիլմերի մեջ, այնքան մաքրություն, որ մարդկանց հոգում հետք են թողնում, ամեն ֆիլմից մի կարևոր բան ես սովորում: Երբ դիտում եմ հայկական ֆիլմ, զգում եմ, թե հերոսը կամ հերոսուհին ինչ հոգեվիճակում է գտնվում: Այդ ամենը նաև շնորհիվ դերասանական անձնակազմի, հրաշալի են կատարում իրենց դերը: Այնքան բան կա ասելու հայկական ֆիլմերի մասին, բայց այսքանով այսօր կսահմանափակվեմ: Ուղղակի խնդրում եմ բոլորին. անջատեք այդ հնդկական սերիալները ու նայեք մերը՝ մեր հայկականը, հաստատ այն ամենը, ինչ ստանալու եք հայկական ֆիլմերը դիտելուց, երբեք չեք ստանա այլ ֆիլմերից: Շնորհակալ եմ, մայրիկ, ու շնորհակալ եմ, ընկեր Ջուլիկ, որ ծանոթացրիք ինձ այդ հրաշալի, սև-սպիտակ ու գունավոր աշխարհի հետ:

Հ.Գ Առաջինը դիտեք «Աշնան արևը», հետո անպայման մյուսները: Բարի դիտում:

milena sedrakyan

Երեք քույր

Երեք քույր ենք, բայց տարբեր «բոյերի»: Հա, հա, ես եմ, Էլենը ու Եվան: Լավ է, չեմ բողոքում, քրոջից լավ բան չկա, բայց կբողոքեմ, եթե մի քույր էլ լինի:

Արի, պատմեմ մի օրս, ու կհասկանաս երևի՝ ինչու: Չնայած գիտեմ, մայրիկս երբ կարդա այս հոդվածս, կրկին չի հավատա:

Ժամը 8:00: Արթնացա, լվացվեցի, արագ պատրաստվեցի:

8:20 – Եվուլ, զարթնի (Եվա, 5 տարեկան: Փոքրիկ քույրս է, հաճախում է մանկապարտեզ):

8:30 – Եվա, զարթնիր, ուշացանք…

8:45 – Եվա, արագացրու, ուշ ա, արթնացի, վայ…

Մի կերպ արթնացավ, հիմա պետք է համոզես, որ հագնվի:

Հիմա կասես՝ դու հագցրու:

Գիտես չե՞մ փորձել, չի ուզում, ու վերջ:

Շորերը փոխում է մի քանի անգամ:

-Միլենա, էս չի սազում իմ շորի հետ:

Տնից դուրս եմ գալիս, երբ արդեն զանգը տվել է, մի կերպ հասցնում եմ մանկապարտեզ: Ահավոր բարկացած վիճակում մինչև այն պահը, երբ նա բղավում է.

-Մին, պաչիկ չարեցի, Մին… (Մինենա-Միլենա՝ ես եմ):

Ու կապ չունի՝ ես ինչքան էի հեռացել, հետ եմ վազում՝ գրկելու նրան:

Դե, հիմա արի ու բացատրի ուսուցչուհուդ, թե ինչու ես ուշանում:

-Ընկեր Սարուխանյան, բարև ձեզ,- ու նստեցի միանգամից:

-Աղջիկ ջան, «կներես» չկա՞ր…

-Վայ… Կներեք…

Մի խոսքով, դպրոցից եկա տուն, հագստացա ու սկսկեցի մաքրել տունը, հետո՝ վազելով պարապմունքի:

Հետ եմ գալիս, արդեն ընտանիքս համալրված է: Հայրիկն ու մայրիկը վերադարձել են աշխատանքից, բոլորը տանն են, ու ես երջանիկ եմ, որ նման ընտանիքում եմ ծնվել:

Միգուցե ձեզ չեմ ասում, բայց շատ եմ սիրում ձեզ:

ruslan aleqsanyan

Պատմում է պապիկս

Չգիտեմ ինչու, այս անգամ ցանկանում եմ գրել 1991 թվականին տեղի ունեցած դեպքերի մասին: Այս ամենի մասին պատմում է ինձ պապիկս` Ժորա Ալեքսանյանը, ով նույնպես մասնակցել է այդ թվականներին տեղի ունեցած պատերազմին: Այդ ժամանակ նա աշխատում էր ՀՀ ոստիկանությունում` որպես փոխգնդապետ:

Նա պատմում է.

-Այս ամենը տեղի է ունեցել 1991 թ. ապրիլ ամսին: Ես, Ալբերտ Գուլքանյանը, Սարգիս Շահվերդյանը (ովքեր նույն պես ոստիկանության աշխատողներ էին) և մի քանի Բաղանիս գյուղի գյուղացիներ`Ռուստամ Ալեքսանյանը, Եղիշ Ալավերդյանը, Յուրիկ Սահակյանը «վիլիս» մակնիշի մեքենայով գնում էինք Ոսկեպար՝ գյուղի այգիներով, երբ մեզ վրա սկսեցին ինտենսիվորոն կրակել թշնամիները: Մի փոքր ժամանակ անց, երբ կրակն արդեն թուլացել էր, ցանկացանք շարունակել ճանապարհը, սակայն միանգամից կտրուկ կանգ առա և նայեցի ոտքիս տակ, որը դեռ չէի դրել գետնին: Նայեցի և տեսա մեկ հակահետևակային ական, իսկ քիչ հեռու ճանապարհին, մեքենայի անվահետքերի տակ երկու հակատանկային ական: Մեծ դժվարությամբ կարողացանք դուրս գալ ականապատ տարածքից և շարժվեցինք առաջ: Այդ օրը մենք գրավեցինք թշնամու մեկ ամենագնաց՝ «ԲՏՌ» և Ներքին Ոսկեպար գյուղը:

Ես լսում էի և հպարտանում մեր գյուղի հերոսներով:

mariam tonoyan

Շենքի մարող լույսերը

Ամեն ուշ գիշեր մարում են քաղաքի շենքերի պատուհաններից ճառագող լույսերը, և պատահում է նաև այնպես, որ դրանք հաջորդ երեկոներին էլ չեն վառվում: Էլ չեն վառվում երբեք:
Ռուստամն այդ օրը հենց ինքն էր հեռանում իր հայրենի հողից, ընտանիքի հետ, այնինչ ամիսներ առաջ տխրում էր այն փաստից, որ հնարավոր էր` մենք մեկնեինք Երևան` մշտական բնակության:
Միշտ էլ գնալը հեշտ է, երբ ունես առջևում որևէ ակնկալիք ու նպատակ: Իսկ մնացողնե՞րը… Մնացողների առօրյայից պակասում է մի մասնիկ, բարևներից` մի բարև, մեզ հարազատ դարձած մի ընտանիք: Միայն կարոտն է, որ երբեք չի պակասում:
Երբեմնի մեր մարդաշատ շենքը այժմ գրեթե ամբողջովին դատարկվել է: Ոմանք մեկնել են արտերկիր` անվերադարձ, ոմանք էլ հյուրի նման միայն ամառներն են վերադառնում, այն է` հանգստանալու:
-Դուք է՞լ պետք է գնաք,- հարցնում եմ:
-Ինձանով լիներ, ոչ մի տեղ էլ չէի գնա: Տղաս է Ռուսաստանից կանչում, թե` մենակ չես կարող մնալ,- գլորվող արցունքներն այտերից սրբելով` հառաչում է մեր հարևան Թամար տատիկը:
Նա էլ այժմ մյուսների նման պետք է վերցնի ճամպրուկները, մարի տան բոլոր լույսերը, կողպի իրենց մշտապես հյուրընկալ տան դուռն ու հեռանա:
Ուրիշ հող, ուրիշ լեզու, ուրիշ սովորույթներ, ուրիշ… Ամեն ինչ մնաց հետևում: Տանտեր ենք միայն հայրենիքում, սեփական քաղաքում, բայց հյուր` օտարության մեջ:
Մարեցին լույսերը, պտտվեց բանալին, մեքենան շարժվեց…

Վանաձորը տոնում է Եվրոպայի օրը

Եթե ինչ-որ մեկը, օրինակ ես, մի քիչ պարապ լիներ, ու որոշեր հեռուստացույցից հնչող բառերի արտաբերման հաճախականության վիճակագրություն կազմել, իմ կարծիքով դիագրամի ամենաբարձր սյունը կզբաղեցներ «Եվրամիությունը»։ Դրան հակառակ շատերը, այդ թվում նաև ես, առ այսօր միգուցե շատ աղոտ պատկերացում ունեն Եվրոպական միության ինչ կամ ով լինելու վերաբերյալ։ Ես միայն այսօր կարողացա մի քիչ ավելի հստակ պատկերացնել դրա էությունը, փորձել պարզել, թե ինչ է իրենից ենթադրում Եվրամիության գործունեությունն ու ինչ օգուտներ կարող ենք մենք քաղել դրանից։

Որևէ երևույթի էությունը լավ ընկալելու, չհասկացվածը պարզաբանելու համար մարդկանց հորինած ամենաբնական ու ամենաարդյունավետ մեթոդը հարցուպատասխանն է, ինչից էլ հենց ցանկանում եմ մեջբերել.

«Ո՞րն է ԵՄ-ի առաքելությունը։

Այն է. խաղաղություն հաստատել իր անդամ պետությունների միջև և պահպանել այն, միասնական գործնական համագործակցություն հաստատել եվրոպական երկրների միջև, ստեղծել Եվրոպայի քաղաքացիների ապահով կյանքի երաշխիքներ, տարածել այն արժեքներ, որոնց կրողն են եվրոպացիները։

Ի՞նչ է անում ԵՄ-ն։

ԵՄ-ի գործունեությունը ներառում է նորարարական քաղաքականությունը, որը ժամանակակից նորագույն տեխնոլոգիաները ներդնում է այնպիսի ոլորտներում, ինչպիսիք են շրջակա միջավայրի պաշտպանությունը, հետազոտություններն ու զարգացումը, էներգիան։ Մյուս կողմից այն ներառում է միասնության քաղաքականությունը կամ համերաշխության քաղաքականությունը տարածաշրջանային, գյուղատնտեսական և հասարակական գործերում։

 Ի՞նչ է նշանակում լինել Եվրոպայի քաղաքացի։

ԵՄ երկրների քաղաքացիները կարող են ճանապարհորդել, ապրել և աշխատել ԵՄ տարածքում ցանկացած վայրում։ ԵՄ-ն խրախուսում և ֆինանսավորում է ծրագրեր, մասնավորապես կրթության և մշակույթի ոլորտում, որպեսզի ավելի համախմբի իր քաղաքացիներին»:

Հայաստանը դեռևս Եվրամիության անդամ 28 պետությունների շարքում չէ, սակայն այս կառույցի գործունեությունը լայն մասշտաբների է հասնում նաև այստեղ։ Քանի որ ես եվրոպական որևէ երկրի քաղաքացի չեմ, ուստի հակված եմ մտածելու, որ ԵՄ գործունեության նշված ոլորտներից ինձ (կամ էլ քո) հետ առնչություն կարող են  ունենալ կրթության և մշակույթի ոլորտում իրականացվող ծրագրերը։

Այսօր Վանաձորը տոնում էր Եվրոպայի օրը, ինչի առթիվ Հայքի հրապարակում ներկայանում էին ԵՄ աջակցությամբ ու ֆինանսավորմամբ իրականացվող մի շարք ծրագրեր ու պատմում էին իրենց գործունեության մասին, որոնք էլ հիմնականում վերաբերում էին ինձ ու քեզ հետաքրքրող կրթությանն ու մշակույթին։

Այստեղ էին Թումոյի ներկայացուցիչները, ովքեր ունեն համատեղ ծրագիր ԵՄ-ի հետ, որի շրջանակներում ստեղծում են հակակոռուպցիոն խաղ և կոմիքս։ Ոչ խաղը, ոչ կոմիքսը դեռևս հանրայնացված չեն, նախատեսվում է հունիս ամսից սկսած ամեն շաբաթ թողարկել կոմիքսի նոր համար, իսկ խաղի վերջնական տարբերակը թողարկել սեպտեմբերին։ Ըստ հեղինակների՝ թե՛ խաղը, թե՛ կոմիքսը հորինված աշխարհ են, բայց ներկայացնում են իրական խնդիրներ և փորձում տալ այդ խնդիրների լուծումները։ Կոմիքսի գլխավոր հերոսը ձգտում է շարունակել իր պապիկի գործը և պայքարել տեղի ունեցող անարդարությունների դեմ, որոնցից մեկի պատճառով էլ մահացել է իր պապիկը։ «Փորձել ենք մաքսիմալ հետաքրքիր դարձնել, բավականին բարդ պատմություն է. ինչքան երեխան խորանա, այնքան նոր բաներ կբացահայտի։ Բավականին դժվար է նման թեմայով հետաքրքիր, գրավիչ բան ստեղծելը, չնայած որ շատ կարևոր թեմա է»,- ասում է զրուցակիցս։ Տաղավարում հավաքված երեխաներին սովորեցնում էին կոմիքսներ կարդալու ձևը, թույլ էին տալիս փորձարկել խաղի դեմո տարբերակը։

Մյուս տաղավարն զբաղեցրել էր ԿոլբաԼաբ (Kolba Innovations Lab)-ի ներկայացուցիչը, ով պատմեց ԵՄ-ի աջակցությամբ իրականացվող «Նորարար առաջընթաց» ծրագրի մասին, որն իր մեջ նորարարության երեք ուղղություն է ներառում. աջակցություն քաղաքացիներից ստացված ստարտափների գաղափարներին, ստարտափների աջակցություն պետական ոլորտում և հանրային ոչ ֆորմալ միջոցառումների շարքի իրականացում։ Այս ծրագիրը տրամադրում է մասնագիտական խորհրդատվություն, ֆինանսական աջակցություն կամ էլ թիմի մասնագետ-անդամներ այն բոլոր ծրագրերին, որոնք գնահատվում են որպես լավ, օգտակար ու իրականանալի նորարաարկան գաղափարներ։ Քաղաքացիների կողմից ստացվող սթարթափների համար չկան թեմատիկ կամ ժամկետային սահմանափակումներ, չկան հայտադիմումների ստանդարտ ձևեր. եթե կա որևէ սոցիալական խնդիր, ու դու դրա համար լուծում ես գտել, ուղղակի պետք է այցով կամ նամակով պատմես քեզ անհանգստացնող խնդրի մասին ու առաջարկես քո արդյունավետ լուծումը։ Սթարթափների հիմնական կարգախոսը հետևյալն է. օգտագործողն ինքն ամենալավը գիտի առկա խնդրի մասին։

-Ո՞րն է եղել ձեզ հանդիպած ամենավառ գաղափարը։

-Երբ ասում ենք նորարարություն, պարտադիր չի որ դա լինի տեխնոլոգիական ոլորտում։ Երկու տարի առաջ «Տեղական ինքնակառավարման համակարգ» թեմայով մրցույթ էին հայտարարել, Գյումրիում մի տղա առաջարկել էր բակերը լուսավորել արևային լուսասյուներով։ Սա էլ նորարար չէ, ամբողջ աշխարհում կիրառվում է, բայց իրական գաղափարն այլ է. տեղադրված սյուների մոտ թաղապետարանը նստարաններ էր տեղադրել, հետո մարդիկ սկսել էին դրանց շրջակայքը մաքուր պահել, հավաքվել նստարանների մոտ, այդպիսով ամբողջ միջավայրի նկատմամբ վերաբերմունքը փոխվել էր։ Իրականում այս օրինակը ցույց է տալիս, թե ինչպես կարելի է շրջապատն ու մարդկանց վարքագիծը փոխել, իսկ ստարտափը լիովին համապատասխանում է «Աշխարհին խաղաղություն» թեմային, որին, թվում է, ոչ մի կերպ չես կարող հասնել, բայց այսպիսի փոքրիկ միջամտությունը մի քիչ մոտեցնում է դրան։

Ես, իհարկե, ավելի երկար զրուցեցի տեխնոլոգիական ոլորտում իրականացված ստարտափների մասին, բայց դրանք դժվար թե հետաքրքիր գնահատվեն քո կողմից, այնպես որ, արի ուղևորվենք դեպի ԵվրոՔլաբ (EuroClub): Այստեղ միավորվում են Հայաստանի բոլոր ակտիվ երիտասարդները տարբեր մարզերից և, որպես կամավոր, իրենց բոլոր ջանքերն են ներդնում իրենց համայնքների զարգացմանն ուղղված աշխատանքներում։ Ակումբ ինտեգրված երիտասարդները այլևս չեն սպասում որևէ ծրագրի օգտին աշխատելու, այլ սեփական նախաձեռնությամբ կազմում են նպատակաուղղված նոր ծրագրեր ու միջոցառումներ և ձեռնամուխ լինում դրանց կատարմանը։ Ներգրավված յուրաքանչյուր երիտասարդ ունի իրեն հետաքրքրող կամ հուզող հարցերի շրջանակը, որն էլ հիմնականում պայմանավորված է այն մարզում, համայնքում կամ բնակավայրում առկա խնդիրներով, որտեղ ինքը բնակվում է։

Հաջորդ տաղավար գնալուս ճանապարհին ինձ իրենց հատկացված տաղավար տարան մեր քաղաքի ավագ դպրոցներից մեկի աշակերտները, որոնք, ինչպես պարզվեց, ևս կազմում են ԵՄ-ի հետ իրականացվող ծրագրերի մի մասը։ «Ճանաչենք Եվրոպան» ծրագրի շրջանակներում տարբեր դպրոցների ուսումնասիրության առարկան են դարձել Եվրոպայի տարբեր երկրներ, իսկ նրանց բաժին էր հասել Ռումինիան, որի պատմությունը, մշակույթը, ԵՄ-ը անդամակցությունն ու Ռումինիայում ապրող հայտնի հայերին ներկայացրել էին երկրի քարտեզի ձևն ու դրոշի գույներն ունեցող մեծ պաստառի տեսքով։

Հաջորդ կանգառս «Օրգանական սնունդ առողջ կյանքի համար» կարգախոսով մի համեղ սեղանի մոտ էր։ ԵՄ-ի աջակցությամբ իրականացվող այս ծրագիրը նպատակ ունի «օրենսդրական ուժ» տալ օրգանական սննդի սերտիֆիկացմանը։ Օրգանական սննդի սերտիֆիկացումը բավականին ծախսատար է, ինչի արդյունքում Հայաստանում շատ քիչ արտադրողներ են անցնում սերտիֆիկացում, իսկ ներկայումս հայկական շուկայում ապրանքների մինչև հինգ տոկոսն է օրգանական։ Սերտիֆիկացման համար ծախսվող գումարի հետևանքով օրգանական սննդի ինքնարժեքը բարձրանում է, օրգանական սնունդ արտադրող գործարանը կորցնում է ստացված բերքի մոտ երեսուն տոկոսը, քանի որ վնասատուների դեմ պայքարում քիմիական նյութեր չի օգտագործում, իսկ վնասված բերքը դառնում է անպետք՝ արտադրանք կազմակերպելու համար, ինչի պատճառով էլ օրգանական սննդի արժեքը գերազանցում է ոչ օրգանականին (ես կարծում եմ՝ ավելի ճիշտ է ասել չսերտիֆիկացված, քանի որ հնարավոր է, որ սերտիֆիկացնելուց հետո այն ևս արժանի համարվի օրգանական սննդի կոչմանը) մոտ երկու անգամ։ Զրուցակիցս նշում է, որ Հայաստանում ժողովուրդը տեղյակ չէ օրգանական և ոչ օրգանական սննդի տարբերություններից, համարում է, թե ամենամաքուր ու օրգանական սնունդը գյուղացու արտադրանքն է, սակայն իրականում դրանց մեջ քիմիական նյութերի քանակը կարող է գերազանցել թույլատրելի շեմը մի քանի անգամ, ինչպես, օրինակ, կարտոֆիլի ու սոխի դեպքում է։

Մեր կյանքն ու առողջությունը կասկածի տակ դնող փաստեր են, ինչ խոսք, բայց քանի դեռ ամեն ինչ կորած չէ, մենք շարժվենք առաջ ու հանդիպենք Armenian Progressive Youth ծրագրի ներկայացուցիչների հետ։ Ծրագրի նպատակն է՝ Հայաստանի մարզերի գյուղական և քաղաքային համայնքներում բնակվող երիտասարդների հզորացումն ու նրանց կարողությունների զարգացումը։ Դասընթացների, տեղեկատվական հանդիպումների և քննարկումների միջոցով ծրագիրը խթանում է մասնակիցների անձնային և մասնագիտական զարգացումը՝ ծանոթացնելով նրանց ավելի ներգրավված և ակտիվ քաղաքացիներ դառնալու հնարավորությունների հետ և խրախուսելով նրանց ակտիվ մասնակցությունը համայնքի կյանքին։ Ծրագրի շրջանակներում կազմակերպիչներն արդեն հասցրել են աշխատել շուրջ 14.000  հայ երիտասարդների հետ։ Միջազգային ծրագրերի օգնությամբ երիտասարդներին հնարավորություն է տրվում մասնակցել Եվրոպական երկրներում իրականացվող տարբեր ծրագրերի, իսկ ճանապարհածախսն ու կացության բոլոր ծախսերը հոգում է ծրագիրը։

Ամենավերջին տաղավարում փայտիկներից փորձում էին կառուցել Հայաստան-Սփյուռք կամուրջը։ Այստեղ յուրաքանչյուր քաղաքացի հնարավորություն ուներ մտորելու, թե ինչ կտա մեզ՝ հայությանս, Հայաստանի ու սփյուռքի համախմբումը։ Ինչ ասեցի ե՞ս։ Մի քիչ երկար մտածեցի, ինձ համար անսպասելի հարց էր։ Հետո եզրակացրի. թվապես ավելացումն ու մեզնից հեռու մեր հայրենակիցների հետ համախմբումը մեզ միջազգային ավելի նպաստավոր դիրք գուցե ընձեռի, ինչը հիմա Հայաստանին շատ խիստ անհրաժեշտ է։ Երևի միջազգային լայն ճանաչում կբերի։

Ավարտվեց օրվա ճանաչողական մասը, բայց հասցրեց առիթ ընձեռել իրարից տարբեր թեմաների շուրջ զրուցելու իրենց գործի գիտակ մարդկանց հետ, սեփական խղճի հանգստության համար տարբեր հարցերի պատասխաններ բացահայտելու, մտածելու, նոր հետաքրքրություններ գտնելու։ Չգիտեմ, քեզ գուցե շատ էլ ձանձրալի թվաց մինչև այստեղ կարդալ-հասնելը, գուցե այդպես էլ չհասար, բայց իմ էությամբ մարդկանց համար, ովքեր երբեք չեն կարողանում մի բնագավառի, մի ոլորտի պատերի ներսում մնալ ու ամենածայրահեղ հեռու թեման էլ մեծ սիրով են ընդունում ու փորձում տրամաբանորեն ավելի խորքերը գնալ, աննախադեպ հնարավորություն էր։

Ինքս ինձ բացահայտեցի։ Վերջին տաղավարից հեռանալուց հետո հաճելիորեն զարմացա, երբ ինքս իմ մեջ նկատեցի, որ բոլոր թեմաներով էլ կարողանում եմ զրույց վարել, իսկ ես միշտ ուզեցել եմ, որ ամենից առաջ ցանկացած մասնագիտության տեր մարդու հետ լինեմ լավ զրուցակից։ Ամենակարևորը, առանց գոնե նախապես իմանալու, թե ում հետ ու ինչ թեմայով եմ զրուցելու, առանց գոնե մեկ հարց նախապես պատրաստելու լավ էլ տակից դուրս եկա։ Գրածիցս երևի չես էլ զգա, որովհետև  ամբողջը գրել չի լինի, որովհետև հետաքրքիր զրույցները մնացին այնտեղ՝ մեր մեջ ու սփռոցների ծայրերից կախված, մնացին հավաքածս թռուցիկների թղթերի մեջ ներծծված։

Բազմազբաղ օրվանից հետո սպասվող համերգը ծանրացած ուղեղների համար իսկական հանգստություն ու լիցքաթափում բերեց։ Ի՜նչ խոսք, դիջեյը լավն էր։

Վիդեոն՝ Մերի Անտոնյանի, Մարատ Սիրունյանի

Հոդվածից հեռու ու թեմայից դուրս՝ հետգրության կարգով. կարծում եմ մեր կյանքում «Մանանայի» դերի մասին հոդված գրելն արդեն ավելորդ է, որովհետև այդ դերը, մեր հաղթանակներից բացի, մեր  հոդվածներում բացահայտ գրված կամ տողատակերում պատկերված անձնական բացահայտումներն էլ են, մնացած խոսքերն ու շնորհակալություններն արդեն արհեստական են հնչում (ի դեպ, երևի արդեն գիտես, որ «Մանանան» էլ հենց Եվրամիության ֆինանսավորմամբ կարողացավ իրականացնել «Երիտասարդների արտահայտման ազատության խթանումը քաղաքացիական լրագրության միջոցով» ծրագիրը, որի լավագույն արդյունքը Հայաստանի պատանի թղթակիցների ցանցի ձևավորումն էր ու մեր 17.am կայքը)։

Եվրոպայի օրը Գյումրիում

Գյումրին մայիսի 12-ին տոնեց «Եվրոպայի օրը», որի առիթով Գյումրու Վ. Աճեմյանի անվան դրամատիկական թատրոնի հարևանությամբ իրենց գործունեությունն էին ներկայացնում Եվրոպական միության կողմից հովանավորվող մի շարք կազմակերպություններ:

Օրը իրենց ելույթներով գեղեցկացրեցին Երևանից ժամանած Հայկ Պետրոսյանը և  Մաշա Մնջոյանը: Ներկա էր նաև Գյումրու քաղաքապետ Սամվել Բալասանյանը:

Ես ու Արսենը պետք է հարցազրույց վերցնեինք  մի շարք կազմակերպություններից և ֆոտոներ անեինք: Առաջինը մոտեցանք ԿԱԶԱ Գյումրի հիմնադրամին: Այն շվեցարական հիմնադրամ է, որը կատարում է մի շարք ծրագրեր, որոնցից է՝ Եվրոպական կամավորական ծառայություն ծրագիրը՝ EVS-ը:

Հարցազրույցը վերցրեցինք Մարինա Մուրադյանից, ով ԿԱԶԱ  հիմնադրամում «Աշխատանքային հմտությունների զարգացում» ծրագրի ղեկավարն է:

-Ի՞նչ կասեք այսօրվա միջոցառման մասին։ 

-Իրականում շատ հաճելի միջոցառում է, քանի որ տարբեր կառույցներ փորձում են հնարավորինս  ներկայացնել իրենց ծրագրերը, որոնք կապ ունեն Եվրամիության ֆինանսավորման հետ: Այս միջոցառումը առիթ է, որ շատ երիտասարդներ տեղեկացված լինեն Եվրոպայի մասին,  որը պակասում է մեր քաղաքում, հատկապես Հայաստանի մարզերում գտնվող քաղաքների համար ինֆորմացիաի տեսանկյունից շատ օգտակար է:

-Ի՞նչ կերպ եք ներկայանում այս միջոցառմանը:

-Մենք ներկայանում ենք EVS ծրագրով, որի շրջանակներում հետաքրքիր խաղ ենք կազմակերպել մեր տաղավարի կողքին: EVS ճամփորդություն ենք վերնագրել, ճամպրուկի մեջ կան իրեր, որոնցից յուրաքանչյուրը կարող է վերցնել ամենաանհրաժեշտ ճամփորդական իրը, որի տակ կգտնի թիվ  և այդ թվի  ներքո կգտնի ինչ-որ հարցի պատասխան: Սա էլ մի միջոց է, որով ոչ ֆորմալ եղանակով երիտասարդներին տեղեկատվություն ենք տարածում:

Այսօրվա երիտասարդությունը բավականին ակտիվ է հատկապես ԿԱԶԱ կենտրոնում: Ամսվա մեջ մոտ 400 տարբեր երիտասարդներ են գալիս, ինֆորմացվում, մասնակցում տարբեր ծրագրերի, դասընթացների: Սակայն EVS ծրագրի շրջանակներում մի շատ լուրջ խնդիր կա Գյումրիում, այն է՝ ծնողները պատրաստ չեն իրենց 17, 18 կամ նույնիսկ 29 տարեկան երեխային թողնել Եվրոպայում ինչ-որ ծրագրի մասնակից լինել ու մեկ տարի միայնակ ապրել Եվրոպայում: Դրա համար կարիք կա այս ծրագրի շրջանակներում շատ ավելի մեծ ինֆորմացիա տրամադրել, ծնողներին հասկացնել, որ այստեղ ոչ մի թրաֆիքինգ չկա, և յուրաքանչյուր երիտասարդ կարող է լիարժեք մասնակցել և հսկայական փորձ ձեռք բերել, լինելով ուրիշ երկրում, ապրել, աշխատել և զգալ մշակութային փոփոխությունները և հետո վերադառնալ ավելի մեծ գիտելիքներով ու արժեքներով և այն տարածել Հայաստանում:
Ովքեր ցանկանում են ԿԱԶԱ-ում EVS-ի մասնակից լինել,  կարող են գալ, դիմել մեզ:

Մոտենալով հաջորդ տաղավարին, պարզեցինք, որ այն ներկայացնում էր Լեհական համայքը:

Հարցազրույց վերցրեցինք Լիանա Հարությունյանից` լեհական համայքի ղեկավարից:

-Խնդրում եմ ներկայացրեք, թե ի՞նչ գործունեություն եք ծավալում Հայաստանում և ինչ ծրագրեր եք իրագործում:

Մենք ներկայացնում ենք լեհական համայքը Գյումրիում: Փորձում ենք տարածել լեհական մշակույթը, ուտեստները: Կազմակերպում ենք  բարձրագույն ուսուցում Լեհաստանում, ունենք նաև լեհերենի անվճար դասընթացներ ամեն շաբաթ և կիրակի օրերին: Շատ երիտասարդներ են հաճախում մեր համայնք, ունենք երիտասարդներ, որոնց պապերը լեհ են, և նրանք նույնպես ցանկանում են սովորել իրենց նախնիների լեզուն: Շատ միջոցառումներ ենք կազմակերպում` լեհական և հայկական յուրաքանչյուր տոն նշում ենք ըստ արժանվույնս:

Այնուհետև մոտեցանք հաջորդ տաղավարին և հարցազրույց վերցրեցինք Իրինա Սաֆարյանից,  ով ներկայացնում է  Գյումրու Տեղեկատվական Տեխնոլոգիաների Կենտրոնը (GITC):  image3gyumrigitsc

-Ներկայացրեք ձեր կազմակերպությունը, ի՞նչ  ծրագիր եք իրականացնում:

-Մենք կատարում ենք «Մայքրոսոֆթ» ինովացիոն կենտրոն Հայաստան (Microsoft Innovation Center Armenia) կենտրոնի և GITC-ի կողմից համատեղ իրականացվող դասընթացներ ՏՏ ոլորտում, որը իրականանում է «Տեխնոլոգիական զարգացման խթանումը Շիրակի մարզում» ծրագրի շրջանակներում:  6 ամսյա դասընթացներ են 200 անձանց համար անվճար հիմունքներով, կարող են դիմել  17-35 տարեկան բոլոր անձիք, և պարտադիր պայմանն է, որ ունենան հիմնական կրթություն, որոշակի գիտելիքներ մաթեմատիկայից, ինչպես նաև տղաների պարագայում՝ զինգրքույկ և հանդիսանան Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի: Դասընթացը վարում են փորձառու մասնագետներ  և ապահովում են վեբ ծրագրավորման բարձր գիտելիքներ: Շատ լավ նախաձեռնություն է և խթանում է ՏՏ զարգացումը Շիրակի մարզում:

Հաջորդը մոտեցանք Շվեդիալի դեսպանության տաղավարին:

image4sweden-Ներկայացեք, խնդրեմ, ի՞նչ գործունեություն եք ծավալում:

-Մենք ներկայացնում ենք Շվեդիան, նրա մշակույթը` նրա խոհանոցը, ներկայացնում ենք նաև այն նորարարությունները, որոնք արվել են Շվեդիայում, ապրելակերպը սկանդինավյան երկրներում:

Շվեդիան Եվրոպական միությանը անդամակցող երկիր է, և դեսպանությունը Հայաստանում գործում է 2014 թվականից։ Այդ թվականից մենք միշտ մասնակցել ենք Եվրոպայի օրերին և Եվրոպային նվիրված միջոցառումներին: Վաղը գնալու ենք Վանաձոր, հետո՝ Դիլիջան: Շաբաթ և կիրակի ևս  լինելու են միջոցառումներ, որին անպայման մասնակցելու ենք:

Հերթական հարցազրույցը վերցրեցինք «Երիտասարդական նախաձեռնությունների Կենտրոն» հկ-ի հանրային կապերի պատասխանատու Լիլիթ Սարգսյանից:

image5yic-Ի՞նչ է գործունեություն է ծավալում  ձեր հկ-ն: 

-Ինչպես անունից արդեն պարզ դարձավ, երիտասարդական կազմակերպություն է, և իր ամենակարևոր նպատակը՝ ունենալ համայնքում զարգացած, կրթված և ակտիվ երիտասարդներ: Մենք խրախուսում ենք երիտասարդների ակտիվ մասնակցությունը և իհարկե մեծ տեղ ենք տալիս երիտասարական նախաձեռնություններին

Քանի որ կազմակերպությունը զբաղվում է նաև Եվրոպական ծրագրերով` շարժունակության ծրագրերով, այսինքն, այն կազմակերպություններից է, որը հնարավորություն է տալիս երիտասարդներին Եվրամիության անդամ երկրներում մի քանի օրով գնալ և մասնակցել միջազգային դասընթացների, փոխանակման ծրագրերի, սեմինարների և թրեյնինգների: Իմ կողքին կարող եք տեսնել Էլինային, ով «Եվրոպական կամավորական ծառայություն» ծրագրի շրջանակներում եկել է Գյումրի մի քանի ամսով և իր կամավորական աշխատանքն է կատարում Հայաստանում` դասավանդում է գերմաներեն, ինչպես նաև տեղական ծրագրեր է իրականացնում: Այս ծրագրերի շրջանակներում մենք ոչ միայն հրավիրում ենք կամավորներ Եվրոպայից, այլ նաև մենք ենք ուղարկում կամավորներ Եվրոպական միության երկրներ: Մենք  և մեր շահառուները անմիջականորեն կապ ունենք Եվրոպայի օրվա հետ:

Մոտեցանք նաև «Երիտասարդ Եվրոպական Դեսպանների» վրանին և հարցազրույց վերցրեցինք մեր ընկերներից մեկից` Աշոտ Թադևոսյանից:

-Սա մեր վրանն է` «Երիտասարդ Եվրոպական Դեսպանների» վրանը: Մեր հիմնական նպատակն է՝ մարդկանց իրազեկել եվրոպական ծրագրերի, Եվրամիության տված հնարավորությունների` երիտասարդներին ընձեռելով ճանապարհորդելու և Եվրոպայում կրթությունը շարունակելու հնարավորությունների մասին: Մենք այս պահին մի քանի ակցիաներ ենք կազմակերպում, որով  փորձում ենք ապահովել տեղեկատվությունը Facebook-ում:

Arevamanuk (1)«Հայկական Կարիտաս»-ի Էմիլի Արեգակ կենտրոնի սաների և կամավորների կողմից բեմադրվեց ներառական պար, որը նպատակն էր ընդգծել ներառական մշակույթի ձևավորման կարևորությունը։

Arevamanuk (4)Իսկ երեկոյան Գյումրիում Եվրոպայի օրվա շրջանակում տեղի ունեցավ բացօթյա համերգ, որին մեծ հաճույքով մենք էլ մասնակցեցինք:

Նյութը եւ լուսանկարները՝ Հովհաննես Սարգսյանի եւ Արսեն Վարդանյանի

sona mkhitaryan

Ես 1 տարեկան եմ

Հա, դարձա 1 տարեկան: Շնորհավորեք ինձ, ես մեկ տարեկան Մանանայական եմ:Վերջերս տեղի ունեցած մրցանակաբաշխության ժամանակ մեր Արտյոմը մի լավ բան ասաց. «Մանանան» ինձ հանեց իմ չսիրած բանից (դաս պատմել) ու տարավ իմ սիրած դասերին: Աշխարհագրության ժամն էր, երբ եկան մեր դպրոց, ու ես պիտի դաս պատմեի: Իմ հերթն էր (սա մեր մեջ մնա): Ուրախ-զվարթ գնացինք դահլիճ և ուշադրությամբ լսեցի «Մանանայի» գործունեության մասին: Դե ինչպես բոլորը, ներկայացրեցի հայտ, անցա, ուրախացա… Չէ, չէ, շատ ուրախացա: Երկար ճանապարհ եմ անցել «Մանանայի» հետ 1 տարվա ընթացքում: Հիշում եմ` դասընթացի ժամանակ, որ իմացա պիտի ֆոտոխցիկներով գնայինք ֆոտո անելու`ուրախությանս չափ չկար: Ամեն դասից հետո գալիս էի տուն ու ոգևորված պատմում մամային օրս` ինչ արեցինք, ուր գնացինք, ում հետ, ինչով, ինչ կերանք.

-Ի՞նչ ես կերել, բա,-մամայի համար կարևորագույն հարցը:

-Մամ, դե համով բաներ ա: Էսօր շաուրմա էր, սալաթով-բանով, տենց, էլի:

Սա ինձ համար գովազդ չի: Ես «Մանանայից» ստացել եմ այնպիսի վերաբերմունք ու ջերմություն, որը մինչև օրս պահպանված է:

Բա որ մի օր եկան մեր գյուղ, որպեսզի օգնեն ինձ՝ ֆիլմս նկարահանեմ: Հիշում եմ 103 տարեկան տատիկի ֆիլմը նկարելիս ինչքան հավես անցավ ժամանակը: Գնացինք իրենց բակ, ծիրան քաղեցինք, Հովնանին ասում էինք.

-Հեսա, էս ճյուղի վրա շատ կա, սրանից քաղի:

Այդ ամառ ես համարվեցի ակտիվ թղթակից և գնացի ճամբար: Հիմա էլ`գրելիս հիշում ու կարոտում եմ այդ օրերը: «Մանանայի» շնորհիվ հիմա ունեմ այնպիսի ընկերներ, ովքեր կարճ ժամանակում դարձան մտերիմ, ինչու չէ, նաև թանկ: «Մանանան» դա Մանեն է, ում հետ մի սենյակում էինք մնում ու ամեն առավոտ կռվում մազերը արագ կարգի բերելու համար:

-Սոն, ստեղ լավ ա՞, հըլը նայի՝ որտեղ հարթ չի:

-Ման, լավ ա, լավ ա, արի գնանք ճաշարան, էլի, սոված եմ:

Լիդուշը` «Փոքրիկ իշխանի» հավատարիմը, Միլենան, ով իր խելացիությամբ միշտ հիացրել է ինձ, Սերոժը, ում ամբողջ հոգով հարգում եմ, Անին` ֆուտբոլի գիտակը, Հասմիկը`մեր համով շատախոսը, Բաղանիսից համեստ Դավիթը, վերջերս մտերմացա Կարինեի` ամբողջ սրտով «ջան» ասողի հետ, Նանեն, Սեդան՝ բարի ու ընկերասեր, ովքեր ինձ ուղղակի գրում են`իմանան`ոնց եմ: Լիլիթը Գրիգորյան,Արտյոմը, Հովոն, ում իր ազնվության համար գնահատում եմ: Մնացած բոլոր-բոլորը ինձ համար առաջնահերթ «Մանանայից» են, նոր միայն՝ Վահե, Արաքս, Անահիտ, Զարա…

1 տարի, 365 օր, չգիտեմ`քանի ժամ…

Լուսանկարը՝ Դիանա Շահբազյանի

Ամեն տեղ և ամենուր

Սպասում ենք 14 համարին։ Է՜, էս ինչի՞ չի գալիս։ 43, 41, 8… Ըհը, ըհը, եկավ, գնացինք։ Ես ու եղբայրս բարձրացանք երթուղային։ Ես փորձեցի առաջ գնալ, որ ճանաչեմ մեր իջնելու տեղը, բայց չկարողացա հասնել բռնակին։

-Վիգ, բռնվելու տեղ չկա,-ասում եմ եղբորս։

-Ինձանից բռնվի,- ասաց կողքս կանգնած հաճելի արտաքինով մի աղջիկ։

Լայն ժպիտը դեմքիս մտա այդ աղջկա թևը։

-«Մանանայի» մեծ ընտանիքի պես,-հանկարծ ասաց նա։

-Վա՜յ, դուք էլ ե՞ք «Մանանայից»,- զարմացած հարցնում եմ ես (բայց հոգուս խորքում ինձ վատ էի զգում, որ չեմ ճանաչել իմ թղթակից ընկերոջը, իսկ նա ինձ ճանաչել էր):

-Ահա։

-Էստե՞ղ եք ապրում, սովորում։

-Էստեղ եմ սովորում, բայց Հրազդանից եմ։ Բա դո՞ւ։

-Ստեփանավանից եմ, 11-րդ դասարանցի եմ դեռ։

Ի վերջո նա իջավ երթուղայինից, իսկ իմ դեմքին դեռ շարունակում էր խաղալ ժպիտը։

«Մանանան մեծ ընտանիք է»․այս խոսքերը զուտ խոսքեր չեն, այս խոսքերին կյանք տվողները մենք ենք։ Շնորհակալություն, Հայարփի Բաղդասարյան, դու ինձ վերստին ապացուցեցիր այս խոսքերի իսկությունը։