Ընկերներիցս երկուսի հետ նույն համալսարանում ենք սովորում: Չնայած այն բանին, որ տարբեր բաժիններ ենք ընտրել՝ միշտ օգնում ենք իրար: Ամեն քննությունից առաջ նրանց ասում եմ.
-Սաղ լավ ա էղնելու, չմտածեք…
Լսում են ինձ, բայց շարունակում են անհանգստանալ:
Քննությունից մեկ օր առաջ ընկերոջս հետ հեռախոսով էինք խոսում.
-Ախպեր, ո՞նց եմ քննությունս տալու, բան չեմ սովորել:
-Շատ մի մտածի, սաղ լավ ա էղնելու, մինչև քնելդ մի երկու բան կարդա:
-Կարդըմ եմ՝ բան չեմ կարըմ հիշեմ։ Բանակից առաջ ոնց որ գուբկա էղնեի՝ ինչ կարդըմ էի, սաղ քաշըմ էի ուղեղիս մեջ:
-Էսա ֆեյսբուքով վիդեո կուղարկեմ հիշողությունը լավացնելու համար:
-Ուղարկի, նայեմ տենամ՝ կօգնի՞:
-Դե, էսա ուղարկեմ, դու նայի ու էդքան մի մտածի, սաղ լավ ա էղնելու…
Հաջորդ օրը քննությունից հետո հանդիպեցինք, ու առանց բարևելու միանգամից հարցրեցի.
-Հը՞, ի՞նչ ստացար:
-Չորս ա դրել:
-Բա որ ասում էի՝ սաղ լավ ա էղնելու:
Ու ընկերս, համաձայն իր բնավորության, սկսեց.
-Բանակից առաջ իմ նման սովորող չկար, կարաս՝ տղերքին հարցնես:
-Հա, գիտեմ, ասել ես մի հազար անգամ (ամենաքիչը): Ասում եմ՝ տենց էլ չսովորեցիր էլի ինձ լսելը:
-Այսի՞նքն:
-Սաղ լավ ա էղնելու…
Ես շատ լավ գիտեի այն խոսքը, որը ասում էր. որքան շատ է զգացածը, այնքան նոսր են բառերը: Հետևաբար այդ մասին գրեցի դրանից մի քանի օր անց: Խոսքս հունիսի 1-ին ՀՀ Փաստաբանների պալատում անցկացրած օրվա մասին է: Շատերս էլ 17.am-ում տեղադրված մրցույթի մասին հայտարարությունը հաստատ կարդացել ենք: Իհարկե, եղան մարդիկ, ովքեր վստահ էին, որ կարող են հաղթել, բայց միևնույն է, չփորձեցին: Եղան նաև այնպիսիները, ովքեր որոշեցին, որ ժամանակ չունեն, եղան նաև այնպիսիները, ովքեր միգուցե չհասցրին մասնակցել, բայց եղան նաև նրանք, ովքեր հենց սկզբից էլ հաստատ գիտեին, որ մասնակցելու են: Ես թերևս սրանցից ոչ մեկի մեջ էլ չէի մտնում: Ինչո՞ւ: Ինձ ճանաչող մարդիկ գիտեն, թե ինչ բնավորության տեր եմ, ուստի երբեք իմ մասին հաստատ ոչինչ չեն ասում:
Իսկ դուք գիտեք, որ մեր մոլորակի վրա մարդիկ բարևում են շուրջ 7000 տարբեր լեզուներով, սակայն դրանց կողքին կա ևս մեկը՝ ժեստերի լեզուն, որը լիարժեք լեզվաբանական համակարգ է ու աշխարհում ապրող 70.000.000 լսողության խանգարումներ ունեցող մարդկանց մայրենի լեզուն է համարվում: Մեր One Step Ahead թիմը Արագածոտն մարզի Կարբիի միջնակարգ դպրոցից, ստեղծել է երկլեզու կրթական հավելված, որի միջոցով յուրաքանչյուր ոք, առանց տարիքային սահմանափակման, կարող է սովորել «Հայերեն ժեստերի լեզուն»: Եվ մենք հավատում ենք, որ այն կարևորագույն միջոց կդառնա հասարակության մեջ լսող և չլսող անձանց փոխադարձ ինտեգրմանը: Հավելվածը ստեղծելու գաղափարը վերջնականապես նպատակ դարձավ, երբ մեր թիմով մասնակցեցինք ՄԱԿ –ի հայաստանյան գրասենյակում կայացած սեմինարին, որտեղ ներկայացվեցին ՄԱԿ –ի Կայուն զարգացման նպատակներից բխող խնդիրները: Արդեն մեր դիմաց ունենալով լուրջ նպատակ, խնդրին ավելի մոտիկից ծանոթանալու և պրոֆեսիոնալ լուծում տալու համար այցելեցինք Երևանում լսողության խանգարումներ ունեցող երեխաների հատուկ կրթահամալիր, ուր ջերմ ու հյուրընկալ ընդունելությունը, դպրոցի սաների հետ անմիջական շփումը, նրանց տաղանդը երգելու, նկարչության, գորգագործության, վարսահարդարության, կար ու ձևի, կոշկագործության, դիմահարդարման և այլ մասնագիտություններում հուզեցին, զարմացրին և հիացրին մեզ, ևս մեկ անգամ ապացուցելով, որ ֆիզիկական տկարությունը դատավճիռ չէ, որ յուրաքանչյուրն ինքն է կերտում իր ճակատագիրը, իսկ նրանց ինտեգրումը հասարակության մեջ արդեն մեր՝ լսող հասարակության խնդիրն է, որին էլ փորձել ենք հնարավորինս պրոֆեսիոնալ և մատչելի լուծումներ գտնել մեր ծրագրում:
Հայաստանում մեր կողքին ապրում են շուրջ 3500 լսողության խանգարում ունեցողներ, որոնց միակ հաղորդակցման միջոցը դա ժեստերի լեզուն է, և քանի որ հանրակրթական ուսումնական հաստատություններում չի ուսուցանվում այն որպես առարկա, հասարակությունն ավտոմատ կերպով (իր կամքից անկախ) մեկուսացնում է այդ խնդիրը ունեցողներից…